Θέλω αυτό κι αυτό κι αυτό......

Θέλει το καινούργιο Gormiti, την εικοστή Barbie και όλα τα πλαστικά νεροπίστολα από το περίπτερο. Αυτό που πρέπει να του μάθετε είναι πως, όπως όλα τα πράγματα στη ζωή, έτσι και η κατανάλωση θέλει μέτρο.



Είστε στο σουπερ μάρκετ και ο τρίχρονος γιος σας τσιρίζει και κλαίει σπαρακτικά επειδή δεν ικανοποιείτε την επιθυμία του. Ουρλιάζει, κυλιέται στο πάτωμα μόνο και μόνο επειδή αρνηθήκατε να του πάρετε τα αγαπημένα του γαριδάκια. Οι υπόλοιποι πελάτες τον κοιτούν με οίκτο και εσάς με ύφος αγανάκτησης και απαξίωσης για τη συμπεριφορά σας απέναντι του. Όσο για εσάς; Εύχεστε να ανοίξει η γη να σας καταπιεί και τον παίρνετε να φύγετε άρον άρον αφήνοντας τα ψώνια στη μέση.

Και όλα αυτά γιατί πολύ απλά ξέρετε ότι όταν έρθει η ώρα για τα "καπρίτσια" ή τις "διεκδικήσεις" του το αγοράκι σας γίνεται αγνώριστο. Σας φέρνει σε δύσκολη θέση μπροστά στους άλλους με τις αδιάκοπες ιδιοτροπίες του, ενώ εσείς νιώθετε ότι η υπομονή σας έχει φτάσει στα όρια της. Αυτό βέβαια είναι κάτι που μπορεί να συμβεί στον καθένα, για αυτό δεν πρέπει να αισθάνεστε ντροπή ή αμηχανία.

Τα περισσότερα παιδιά από την ηλικία των δύο ετών θέλουν τα πάντα. Οτιδήποτε φανταχτερό, εντυπωσιακό, δελεαστικό τραβήξει την προσοχή τους στην τηλεόραση, στο κατάστημα των παιχνιδιών κι όπου σταθούν. Το ερώτημα είναι πως μπορούμε να μιλήσουμε και να μάθουμε στο παιδί μας την αξία των χρημάτων, πως θα το μάθουμε να χαλιναγωγεί τις επιθυμίες, να αξιολογεί τις ανάγκες του και να κατανοεί ότι οι γονείς δεν μπορούμε να του προσφέρουμε οτιδήποτε λαχταρίσει ή όλα όσα έχουν οι φίλοι και οι συμμαθητές του.



Κάθε αρχή και δύσκολη.

Γύρω στην ηλικία των δύο ετών διαπιστώνουμε ότι εδραιώνεται στο παιδί για πρώτη φορά η έννοια του "εγώ". Προσπαθεί να οριοθετήσει το περιβάλλον του, να ανιχνεύσει και να κατανοήσει τι είναι επιτρεπτό και τι απαγορευμένο. Σε αυτή την ηλικία και μέχρι να συμπληρώσει τα τέσσερα χρόνια του μπορεί να ζητάει κυριολεκτικά "λαγούς με πετραχήλια", γιατί δεν μπορεί να βάλει φραγμούς στα συναισθήματα και στις επιθυμίες του. Στην πραγματικότητα, με τις επιθυμίες του δοκιμάζει την εξουσία του. Ότι έρχεται σε αντίθεση με την επιθυμία της στιγμής μπορεί να γίνει αφορμή για μια τρομερή κρίση. Εάν δει κάτι και το ζητήσει, δεν δέχεται την άρνηση σας. Εσείς, ως μαμά και ως συνειδητοποιημένη καταναλώτρια, απλώς αρνηθήκατε να αγοράσετε άλλο ένα πακέτο γαριδάκια. Για το γιο σας, όμως, αυτή η άρνηση δεν είναι κατανοητή. Τα νήπια δεν είναι ενήλικες. Διαθέτουν ελάχιστη λογική, ζουν για το "εδώ και τώρα" και σίγουρα δεν φέρονται σαν τους μεγάλους. Έχουν την τάση να είναι ζηλιάρικα, εγωκεντρικά και χωρίς ταλέντο στο να μοιράζονται και να βλέπουν την οπτική του άλλου. Αυτά τα χαρακτηριστικά φυσικά διαφέρουν από παιδί σε παιδί και βελτιώνονται με την ηλικία. Η ηλικία των τριών ετών είναι η ιδανική για το πρώτο μάθημα οικονομίας. Τα παιδιά πρέπει να γνωρίζουν ότι υπάρχει ένα αποθεματικό χρημάτων το οποίο κάθε φορά που ξοδεύουμε λιγοστεύει και κάποια στιγμή τελειώνει. Αν το παιδί συλλάβει αυτή την έννοια, θα γλιτώσετε από πολλούς μπελάδες. Εξάλλου, με αυτό το μάθημα "οικονομίας" θα το βοηθήσετε να αποκτήσει σωστές συνήθειες κι αρχές όσον αφορά το θέμα των χρημάτων, οι οποίες το πιθανότερο είναι πως θα καθορίσουν τον τρόπο που θα διαχειρίζεται τα οικονομικά του και στην ενήλικη ζωή του. Το παιδί κακομαθαίνει από τη στιγμή που θα αντιληφθεί ότι μπορεί να επιβάλλει τη θέληση του στους άλλους, ακόμα και σε περιπτώσεις που δεν είναι σωστό. Εκεί βρίσκεται η ουσία της υπόθεσης και όχι τόσο στο αν θα πάρει κι άλλο ένα πακέτο γαριδάκια ή μπισκότα τα οποία επιθυμεί εκείνη τη στιγμή.



Τι να κάνω;

Μην υποχωρήσετε στα καπρίτσια του επειδή βρίσκεστε σε δημόσιο χώρο. Οι νευρικές κρίσεις είναι συχνά ένδειξη πως τα παιδιά προσπαθούν να βρουν τις εσωτερικές τους ισορροπίες. Για αυτό το λόγο μη θυμώνετε μαζί τους, αλλά βοηθήστε τα να μεγαλώσουν και να ωριμάσουν. Αγνοήστε τα βλέμματα και τα σχόλια των παρευρισκομένων και εξηγήστε στο παιδί σας με ήρεμη, σταθερή φωνή και χωρίς φωνές ότι καταλαβαίνετε πολύ καλά γιατί αντιδράει έτσι, αλλά δεν υπάρχει περίπτωση να υποχωρήσετε και ότι η κακή συμπεριφορά δεν οδηγεί πουθενά. Όταν καταλαγιάσει ο θυμός, παρηγορήστε το και πάρτε το μια ζεστή αγκαλιά λέγοντας του πόσο το αγαπάτε. Έτσι θα έχει την επιβεβαίωση που επιζητά. Μην καταφύγετε σε τιμωρία που μπορεί να προκαλέσει σωματικό ή ψυχικό πόνο, καθώς το ξύλο και οι φωνές κάνουν περισσότερο κακό παρά καλό. Ακόμη κι αν συμμορφωθεί προσωρινά, αν χρησιμοποιείτε αυτή τη μέθοδο, θα μάθει να χτυπάει ή να βάζει τις φωνές όταν είναι θυμωμένο ή θέλει κάτι. Σε παιδιά δύο έως τεσσάρων ετών η κατάλληλη τιμωρία είναι η απομόνωση τους για ένα σύντομο χρονικό διάστημα. Κατά τη διάρκεια της τιμωρίας μην ασχοληθείτε και μην παίξετε μαζί του, για να καταλάβει το σφάλμα του. Βάλτε όρια από την πρώτη στιγμή, γιατί αν το παιδί μάθει κάτι εξ αρχής, δεν πρόκειται να αλλάξει συνήθειες στο μέλλον.



Μάθετε του την αξία του χρήματος.

Το πρώτο πράγμα που θα πρέπει να κατανοήσει ένα παιδάκι προσχολικής ηλικίας (3-4 ετών περίπου), ανάλογα με την ωριμότητα και την ανάπτυξη του, είναι η ιδέα της ανταλλαγής, το πάρε-δώσε των χρημάτων, ότι για να αποκτήσει αυτό που θέλει πρέπει παράλληλα να δώσει κάτι. Μπορούμε, λοιπόν, να παίξουμε και μιμηθούμε μαζί στο σπίτι πως ψωνίζουμε όταν πηγαίνουμε στην αγορά. Ας βοηθήσουμε το παιδί να στήσει ένα "μαγαζί" σε μια γωνία του δωματίου του τοποθετώντας, για παράδειγμα, μερικά κουτιά, άδεια πλαστικά μπουκάλια, και βάζοντας μπροστά του μια ταμειακή μηχανή, που μπορεί να είναι μια μικρογραφία-παιχνίδι ή κάποιο άλλο αντικείμενο που θα ορίσουμε ως "ταμειακή μηχανή". Αρχίζουμε λοιπόν το παιχνίδι μας μιμούμενοι τους πελάτες και τον καταστηματάρχη αλλάζοντας ρόλους στη διάρκεια του παιχνιδιού. Με ερωτήσεις του τύπου "πόσο κάνει αυτό;", "πρέπει να πάρω ρέστα;" "μου φτάνουν τα χρήματα μου για να το αγοράσω;", "α, κρίμα, δεν έχω αρκετά χρήματα για να το πάρω" κλπ, το παιδί θα αρχίσει να εξοικειώνεται με διάφορες έννοιες, παρόλο που ακόμα δεν έχει σαφή αντίληψη των αριθμών και των ποσών. Αργότερα, καθώς το παιδάκι αρχίζει να μαθαίνει τους αριθμούς, μπορούμε να μεταφέρουμε αυτό το παιχνίδια μας και στην πραγματικότητα. Ιδανική ευκαιρία για αυτό το σκοπό είναι η βόλτα μας στα μαγαζιά, για να έχει την πρώτη του επαφή και να αρχίσει να εξοικειώνεται σιγά σιγά με το "δούναι και λαβείν" της αγοράς, με το ρόλο δηλαδή που παίζουν τα χρήματα στις συναλλαγές μας. Μπορούμε, λοιπόν, την ώρα που είμαστε έξω για ψώνια στο ψιλικατζίδικο να δώσουμε την ευκαιρία στο μικρό μας να πληρώσει το ίδιο τον ταμία για το χυμό ή την τυρόπιτα που αγόρασε προτρέποντας το ταυτόχρονα να δει το ποσό της τιμής στην ταμειακή μηχανή, να ρωτήσει αν έχει ρέστα και να πάρει την απόδειξη.



Σταδιακά καθώς το παιδί κατανοεί όλο και περισσότερο τα παραπάνω, μπορούμε να αρχίσουμε να εμπλουτίζουμε το παιχνίδι μας και με άλλες έννοιες. Για παράδειγμα, όταν επιστρέφουμε στο σπίτι με τα ψώνια από το σούπερ μάρκετ, μπορούμε να μετρήσουμε μαζί του πόσα πράγματα αγοράσαμε, πόσα χρήματα δώσαμε για αυτά και πόσο καιρό θα περάσουμε με αυτά τα ψώνια. Έτσι σιγά σιγά θα αρχίσει να αντιλαμβάνεται σε γενικές γραμμές κι άλλες σημαντικές έννοιες, όπως τι σημαίνει η πρόβλεψη των αναγκών στο σπίτι, η σωστή οργάνωση, ο προγραμματισμός, η αποταμίευση, ακόμα και η επένδυση των χρημάτων. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό όταν το παιδί είναι ακόμα σε προσχολική ηλικία να του εξηγήσετε και να το βοηθήσετε να κατανοήσει από που προέρχονται τα χρήματα που έχει η οικογένεια σας, ότι δεν εμφανίζονται με μαγικό τρόπο από μόνα του, αλλά ότι τα κερδίζουν η μαμά και ο μπαμπάς από την εργασία τους. Πείτε του ότι αυτά τα χρήματα μπαίνουν στην τράπεζα και ότι κάθε φορά παίρνουμε από εκεί ένα μικρό ποσό για να πληρώσουμε τους λογαριασμούς μας, για να ψωνίσουμε στο σούπερ μάρκετ, να αγοράσουμε ρούχα. Επίσης, πείτε του ότι αυτά τα λεφτά μπορεί, αν δεν είμαστε προσεκτικοί, να τελειώσουν γρήγορα και ότι δεν αρκούν για να αγοράζουμε οτιδήποτε βλέπουμε και μας αρέσει.



Δώστε το καλό παράδειγμα.

Η ικανότητα διαχείρισης των χρημάτων χτίζεται σταδιακά και με τον κατάλληλο τρόπο από πολύ μικρή ηλικία και κατακτάται μόνο μέσα από τις εμπειρίες που θα ζήσει το παιδί, ώστε να μάθει να επιλέγει, να περιμένει για να αποκτήσει αυτό που θέλει, να αναβάλλει τις επιθυμίες του, να αντέχει στη ματαίωση, να προσαρμόζεται, αλλά και να θέτει μακροπρόθεσμους στόχους. Έτσι, λοιπόν, ακόμα και αν οι γονείς έχουν την οικονομική δυνατότητα να προσφέρουν στα παιδιά τους ότι ζητήσουν, καλό είναι να μην τους τα παρέχουν όλα, γιατί έτσι εξασθενεί η επιθυμία τους, σταματούν να φαντάζονται αυτό που θέλουν και να οργανώνονται για να το πετύχουν, πχ να μαζέψουν χρήματα από το χαρτζιλίκι τους για να αγοράσουν ένα παιχνίδι. Είναι δική μας η ευθύνη να βοηθήσουμε το παιδί μας για το καλό του να μην αποκτήσει τη συνήθεια οτιδήποτε ζητήσει, οποιαδήποτε ώρα το απαιτήσει, να το έχει αμέσως ανεξάρτητα από τη χρονική στιγμή ή την τιμή του. Μπορούμε στα μεγαλύτερα παιδιά να δείξουμε πως να βάζουν στόχους, για παράδειγμα να αποταμιεύουν χρήματα ώστε να καταφέρουν να αγοράσουν αυτό που επιθυμούν. Στα παιδιά μικρότερης ηλικίας μπορούμε να αφήσουμε να περάσει ένα μικρό χρονικό διάστημα πριν πραγματοποιήσουμε την επιθυμία τους, ανεξάρτητα από το αν διαθέτουμε τα χρήματα ή όχι για αυτό που ζητάνε. Ας του πούμε, για παράδειγμα, την ώρα που μας ζητάει με μεγάλο ζήλο να του αγοράσουμε ένα παιχνίδι που είδε ότι δεν θα του το πάρουμε σήμερα, αλλά θα το συζητήσουμε το θέμα αργότερα. Το πιθανότερο είναι ότι μετά από μερικές ώρες ή και την άλλη μέρα το παιδάκι θα έχει ξεχάσει εντελώς και το παιχνίδι και την παρόρμηση της στιγμής. Ας του επισημάνουμε, επίσης, ότι ακόμα και η μαμά ή ο μπαμπάς δεν αγοράζουν ότι επιθυμούν ή ότι τους αρέσει, αλλά είναι υποχρεωμένοι να κάνουν τις επιλογές τους, ότι αξιολογούν τις ανάγκες τους και προσπαθούν περιορίζοντας κάποιες επιθυμίες  να εξοικονομήσουν χρήματα για πράγματα που είναι πιο σημαντικά. Με τις ξεκάθαρες εξηγήσεις μας και με τον σωστό χειρισμό το πιθανότερο είναι ότι το παιδάκι, παρά τη μικρή ηλικία του, θα αντιληφθεί πολύ καλά τα επιχειρήματα μας.



Σωστή τακτική.

Φτιάξτε μια λίστα με τα αναγκαία ψώνια και εξηγήστε στο παιδί για ποιο λόγο φτιάχνουμε αυτό τον κατάλογο και γιατί δεν πρέπει να παρασυρθούμε και να αγοράσουμε επιπλέον πράγματα από αυτά που έχουμε σημειώσει. Τα παιδιά άνω των τριών ετών μπορούν να χρωματίζουν με μια γραμμή κάθε πράγμα της λίστας που προσθέτουμε στο καλάθι μας. Με αυτόν τον τρόπο περνάει η ώρα τους ευχάριστα, δεν αποσπάται η προσοχή τους σε άλλα προϊόντα που βρίσκονται στα ράφια των σούπερ μάρκετ και συμμετέχουν ενεργά.



Με το δικό μας παράδειγμα μπορούμε να δώσουμε στο μικρό μας να καταλάβει όταν είμαστε έξω ότι όλα όσα είπαμε στο σπίτι τα εφαρμόζουμε και στην πράξη, δηλαδή ότι κι εμείς (οι γονείς) ακολουθούμε τη λίστα μας κι αγοράζουμε από τα καταστήματα ακριβώς ότι μας χρειάζεται, χωρίς να παρασυρόμαστε από αυτά που βλέπουμε μπροστά μας.



Κάντε μια συμφωνία μαζί του πριν φύγετε από το σπίτι. Πείτε του, πχ ότι αν κλάψει όχι μόνο δεν πρόκειται να του αγοράσετε τίποτα, αλλά ότι δεν θα το ξαναπάρετε μαζί σας για ψώνια και ότι θα επιστρέψετε αμέσως σπίτι.



Κάποια μικρά είναι πιο επίμονα από άλλα. Θα δοκιμάσουν τις δυνάμεις σας ξανά και ξανά. Μην υποχωρείτε, γιατί τότε δίνετε στο παιδί λανθασμένο μήνυμα. Αν είστε αμετακίνητοι στους κανόνες από την αρχή, κάποια στιγμή το παιδί θα τους δεχτεί. Προσέξτε, γιατί σε ανύποπτο χρόνο θα τσεκάρει ξανά τα όρια σας: "Μαμά αυτό;" Υπενθυμίστε του τους κανόνες και τις συμφωνίες που έχετε κάνει μαζί του και προσπαθήστε να το κατευνάσετε εξηγώντας τους λόγους για τους οποίους δεν ικανοποιείτε την επιθυμία του.



Αν κατά τη διάρκεια των αγορών το παιδί σας φερθεί άψογα, μην αμελήσετε να ανταμείψετε την καλή του συμπεριφορά με πολλούς επαίνους και αγκαλιές, όχι όμως αγοράζοντας του κάτι.



Αν εφαρμόσετε από νωρίς συγκεκριμένους κανόνες με συνέπεια, το πιθανότερο είναι το παιδί σας θα έχει άψογη κοινωνική συμπεριφορά χωρίς να εκφράζει υπερβολικές απαιτήσεις.



Πηγή: περιοδικό Mommy

Read More [...]

Posted in αγαθά, γονείς, παιδιά, χρήματα

Παιδί και χρήμα: Μια δύσκολη σχέση

Η υγιής σχέση των παιδιών µε το χρήµα χτίζεται από πολύ νωρίς. Στη διαµόρφωση αυτής της σχέσης παίζουν πολλοί παράγοντες ρόλο. Ο τρόπος µε τον οποίο το παιδί θα µάθει να διαχειρίζεται το χαρτζιλίκι του, αλλά και ο τρόπος µε τον οποίο θα γνωρίσει την οικονοµική κατάσταση της οικογένειας είναι από τους πιο σηµαντικούς.





Τα µικρά παιδιά συνήθως δεν ενδιαφέρονται για το χρήµα. Μπορεί να χωρίζουν τους ανθρώπους σε διασκεδαστικούς ή βαρετούς, αλλά σπανίως σε πλούσιους και φτωχούς. Ακόµη σπανιότερα βρίσκουν κάτι δυσάρεστο ή – ακόµη χειρότερα – κάτι ταπεινωτικό στη φτώχεια και δύσκολα θαµπώνονται από τα ακριβά ρούχα καιαυτοκίνητα. Μεγαλώνοντας, τα παιδιά συχνά µπαίνουν σε διαδικασία σύγκρισης µε τα πρόσωπα που γνωρίζουν. Ήδη, όµως, έχουν αρχίσει να αντιλαµβάνονται την ξεχωριστή θέση που έχει στην ανθρώπινη ζωή το χρήµα, τον βαθµό στον οποίο µπορεί να επηρεάσει την οικογένεια η ύπαρξη ή η έλλειψή του. Ο τρόπος µε τον οποίο οι γονείς του τοποθετούνται πάνω σε αυτό καθορίζει σε µεγάλο βαθµό τη θέση που θα δίνει στο χρήµα και το ίδιο το παιδί στη ζωή του. Το να µάθει, δε, να εκτιµά τα όσα του προσφέρονται – κάτι διόλου εύκολο – εξαρτάται άµεσα από τον τρόπο µε τον οποίο θα κληθεί το ίδιο να διαχειριστεί ακόµη και τα λιγοστά ευρώ που έχει στην τσέπη.





Από πότε να του δώσω χαρτζιλίκι;



Από τη στιγµή που µπαίνει στο δηµοτικό σχολείο, κυρίως εάν σε αυτό δεν υπάρχει τραπεζαρία ή πρόγραµµα σίτισης. Σε αυτήν την περίπτωση το χαρτζιλίκι θα πρέπει να είναι ακριβώς το αντίτιµο των προϊόντων που του επιτρέπεται να αγοράσει από το κυλικείο. Μεγαλώνοντας, τα παιδιά έχουν συχνά απαιτήσεις για περισσότερα χρήµατα. Ρωτήστε τους τι ακριβώς θέλουν να αγοράσουν µε τα επιπλέον λεφτά,αλλά αποφύγετε – ακόµη και όταν το παιδί µπει στη εφηβεία – τα προκλητικά γενναιόδωρα χαρτζιλίκια. Τα πενηντάευρα στην τσέπη του – ακριβώς επειδή του είναι περιττά – προκαλούν το παιδί σε ακόµη µεγαλύτερη, άσκοπη κατανάλωση. Αυτά, όχι µόνο δεν θα το βοηθήσουν να εκτιµήσει όσα του προσφέρονται, αλλά δεν αποκλείεται να το αποµονώσουν από άλλα παιδιά που είναι αναγκασµένα να την βγάλουν σπαρτιατικά. Επίσης, δεν είναι σπάνιο το να πέσει θύµα εκµετάλλευσης από κάποια που το βλέπουν να σκορπά τα χρήµατά του χωρίς δεύτερη σκέψη. Το χαρτζιλίκι, είτε αυτό που δίνεται για το σχολείο είτε αργότερα εκείνο που παίρνει στις πρώτες βόλτες του, καλείται να καλύψει συγκεκριµένες ανάγκες, απόλυτα προσαρµοσµένες στην ηλικία του.Εάν, όµως, ξοδέψει τα χρήµατά του σε κάτι πέρα από αυτές, δείτε το ως δικό του πρόβληµα και όχι δικό σας και αρνηθείτε σθεναρά να ανανεώσετε το ταµείο του, προκαλώντας το να δείξει την επόµενη φορά µεγαλύτερη σωφροσύνη.



Φασούλι το φασούλι γεµίζεικαι αδειάζει το σακούλι



Μπορεί η αποταµίευση ως αξία να διαφηµίστηκε πολύ στην προηγούµενη γενιά, ωστόσο πολλά παιδιά ακόµη και σήµερα έχουν µια εξαιρετικά καλή σχέση µε τον κουµπαρά τους. Χαρτζιλίκια που δεν χαλάστηκαν, χρήµατα που µαζεύτηκαν από κάλαντα, δωράκια από παππούδες, γιαγιάδες και θείες, κέρµατα και χαρτονοµίσµατα µπορούν να συλλέγονται µε προσοχή στον κουµπαρά ή στην τράπεζα. Σπανίως τα παιδιά µαζεύουν χρήµατα για να τα βλέπουν όπως οΣκρουτζ Μακ Ντακ στη Λιµνούπολη. Μέσα στο µυαλό τους επεξεργάζονται ιδέες για το τι µπορούν να κάνουν µε τα καταδικά τους λεφτά. Μπορείτε να τα ενθαρρύνετε, δείχνοντάς τους πως τα χρήµατα έχουν αξία µόνο ως µέσο που µας επιτρέπει να αγοράσουµευλικά αγαθά τα οποία θα κάνουν τη ζωή µας πιο διασκεδαστική. Έτσι στα µάτια τους θα αποκτήσει άλλη χάρη το ποδήλατο, ο υπολογιστής, το βιντεοπαιχνίδι ή τα γκατζετάκια που θα κάνουν δώρο στον εαυτό τους, ενώ καλό είναι να µην παρέµβετε στις επιλογές τους.



Πώς βγαίνει το ψωµί και άλλες ιστορίες



Για τα παιδιά – τουλάχιστον τα µικρά – το χρήµα είναι συνήθως κάτι αυτονόητο και ρέον που έρχεται στα χέρια µας µε τρόπο µαγικό.Θα χρειαστεί να τους εξηγήσετε πως δεν τααφήνει τη νύχτα η καλή µας νεράιδα κάτω από το προσκεφάλι µας, για να τα ξεκοκαλίσουµε την άλλη µέρα το πρωί. Αντίθετα, είναι προϊόν µόχθου. Ωστόσο, είναι λάθος να συνδέσετε την εργασία αποκλειστικά µε την αµοιβή αφήνοντας από έξω τη χαρά που αισθάνεται κάποιος όταν βρίσκεται σε ένα επάγγελµα που αγαπά και του επιτρέπει να δηµιουργήσει. Σταδιακά τα παιδιά θα πρέπει να διαµορφώσουν µια εικόνα – την αληθινή εικόνα – για την οικονοµική κατάσταση της οικογένειάς τους, αλλά σε κάθε περίπτωση είναι λάθος να τους µεταφέρουµε το άγχος µαςγια τα οικονοµικά µας προβλήµατα. Η χαµηλή αµοιβή, το δάνειο που τρέχει, οι λογαριασµοί του µήνα δεν είναι πρόβληµα δικό τους αλλά δικό µας. Το καλύτερο είναι να τους µεταδώσουµε την πίστη πως είµαστε ικανοί, εργατικοί και αξιόπιστοι και πως µπορούµε να βρούµε λύση στα οικονοµικά µας όχι επειδή το χρήµα θα µας κάνει ευτυχέστερους, αλλά γιατί µπορεί να µας εξασφαλίσει µια πιο εύκολη ζωή.



Στερήσεις και υπερπροσφορές



Η οικονοµική διαπαιδαγώγηση του παιδιού απαιτεί µια στάση σταθερή από πλευράς γονέων, οι οποίοι θα πρέπει φυσικά να έχουν ξεκαθαρίσει και οι ίδιοι τη δική τους σχέση µε την υπόθεση χρήµα και της διαχείρισής τους. Έτσι, τόσο οι στερήσεις όσο και οι προσφορές θα πρέπει να είναι απόλυτα δικαιολογηµένες στο παιδί και προϊόν σχολαστικής ιεράρχησης γύρω από τις αληθινές του ανάγκες. Γι’ αυτό, σε πραγµατικά δύσκολες στιγµές, ίσως, είναι άδικο να του στερήσουµε τη νέα σχολική τσάντα που την περιµένει µε ανυποµονησία. Αν είναι όντως απαραίτητο, καλό θα ήταν να στερηθεί κάτι λιγότερο επώδυνο. Ωστόσο, ακόµη και σε καλές για µας οικονοµικές εποχές µπορούµε να αρνηθούµενα του αγοράσουµε ένα παράλογα ακριβό ρούχο και να εξηγήσουµε τους λόγους. Παρ’όλα αυτά αξίζει, σε µια µεγάλη για το παιδί στιγµή, να του προσφέρουµε κάτι που λαχταρά, ακόµη και αν είναι ακριβό και µαςβγάλει από τον προϋπολογισµό µας. Το θέµα είναι να το βοηθήσουµε να χτίσειµια υγιή σχέση µε το χρήµα χωρίς να το υποτιµά και χωρίς να το υπερεκτιµά.Γι’ αυτό και δεν πρέπει να εστιάζουµε στα υλικά αγαθά που έχουµε συσσωρεύσει, αλλά ούτε και να υποτιµάµε τα αποτελέσµατα των κόπων µας. Δεν θα γίνουµε η τράπεζα που χρηµατοδοτεί κάθε καπρίτσιο του, αλλά ούτε και θα του στερούµε συνεχώς αυτά που θέλει από φόβο µήπως κακοµάθει. Πάνω απ’ όλα όµως δεν θα το συγκρίνουµε ούτε µε πλουσιότερους ούτε µε φτωχότερους. Δεν φταίει αυτό αν οι πλούσιοι γονείς του Κωστάκη δεν του χαλάνε ποτέ χατίρι, αλλά ούτε και ευθύνεται για την πείνα στον Τρίτο Κόσµο. Ο φθόνος ή αντίστοιχα οι ενοχές για όλα τα παραπάνω µπορεί να αποτελέσουν αφετηρία για µια διαταραγµένη σχέση µε το χρήµα που δεν αποκλείεται να το ταλαιπωρήσει στην ενήλικη ζωή του.



Can’t buy my love



Μια µμεγάλη παγίδα στην οποία πέφτουν πολύ συχνά γονείς – που έχουν µμάλιστα τις καλύτερες προθέσεις – είναι η προσπάθεια που κάνουν να εξαγοράσουν όχι την αγάπη αλλά τον χρόνο που έχασαν µε τα παιδιά τους. Δεν είναι ανάγκη η επιστροφή από ένα επαγγελµατικό ταξίδι να συνεπάγεται πολλά και ακριβά δώρα, ούτε χρειάζεται να δωρίσετε ένα σκασµό παιχνίδια επειδή µείνατε μέχρι αργά στο γραφείο. Ένα µικρό αστείο δωράκι που διαλέξατε προσωπικά και µε κέφι για το παιδί στο ταξίδι ή ένα γλυκό φιλί µε την επιστροφή σας από τη δουλειά, καθώς και ο χρόνος που θα περάσετε µαζί του στη συνέχεια είναι ο καλύτερος τρόπος για να διώξετε τη λύπη του για την απουσία σας. Επιπλέον, από νωρίς πρέπει να διδάξετε στο παιδί πως δεν επιτρέπεταινα κάνει στους φίλους του παρά πολύ ακριβά δώρα – εκτός βεβαίως από κάποιες ειδικές περιπτώσεις – καθώς ενδέχεται να φέρει τόσο τους ίδιους όσο και τους γονείς τους σε δύσκολη θέση. Είναι χρήσιµο να µάθει από νωρίς πως η αληθινή αγάπη, η φιλία, η χαρά η επικοινωνία, δεν εξαγοράζονται, άσχετα µε το αν η πραγµατικότητα προσπαθεί τόσο συχνά να µας πείσει για το αντίθετο. Το να συνειδητοποιήσει πως µε τα χρήµατα µπορεί κανείς να αποκτήσει υλικά αγαθά και µόνο είναι µια πολύτιµη γνώση που θα το βοηθήσει να διαµορφώσει µια ισορροπηµένη προσωπικότητα.



Πηγή:  www.agelioforos.gr 

Read More [...]

Posted in γονείς, παιδιά, χρήματα

Τα λεφτά δεν φυτρώνουν στα δέντρα

Δεν χρειάζεται να περιμένετε μέχρι να πιάσει το παιδί σας δουλειά για να καταλάβει πως βγαίνουν τα χρήματα. Ιδού ένας οδηγός απλών και αναγκαίων μαθημάτων παιδικής οικονομίας!



Παίξτε με τα κέρματα.

 Ένα τρίχρονο  παιδί δεν μπορεί να καταλάβει τη διαφορά της αξίας διαφορετικών νομισμάτων. Δώστε του λοιπόν μερικά κέρματα-κάνοντας του σαφές ότι απαγορεύεται να τα βάλει στο στόμα του!-, εξηγήστε του ποια είναι η αξία που έχει το καθένα από αυτά και βοηθήστε το να μάθει να τα αναγνωρίζει από το χρώμα και το μέγεθος τους. Στη συνέχεια κρύψτε τα νομίσματα σε διάφορα σημεία του σπιτιού και παίξτε το παιχνίδι του "κρυμμένου θησαυρού". Όταν βρει τα νομίσματα ζητήστε του να τα αναγνωρίσει και βάλτε τα στον κουμπαρά του. Το συγκεκριμένο παιχνίδι βοηθάει τα παιδιά να πάρουν μια πρώτη γεύση από τα αριθμητικά μεγέθη, να μάθουν να μετρούν και να τα ξεχωρίζουν. Εξίσου αποτελεσματικό είναι να του επιτρέψετε περίπου στην ηλικία των 3 χρόνων να έρχεται σε επαφή με τα κέρματα κι εκτός σπιτιού πληρώνοντας για τη σοκολάτα του ή βάζοντας κέρματα στο μηχάνημα έκδοσης εισιτηρίων του μετρό ή του τραμ.



Πάρτε το μαζί σας για ψώνια.



Από την ηλικία των 4-5 ετών αρχίζουν να αντιλαμβάνονται τη σχέση χρήματος-αγοράς, ότι δηλαδή για να αγοράσει κανείς κάτι πρέπει να δώσει χρήματα καιότι κάποια πράγματα κοστίζουν περισσότερο ενώ κάποια άλλα λιγότερο. Αυτή είναι η κατάλληλη στιγμή για να εμπεδώσουν ότι δεν μπορούν να έχουν ό, τι επιθυμούν. Πριν ξεκινήσετε, λοιπόν, για να το super market φτιάξτε μια λίστα με τα προϊόντα που χρειάζεστε ζητώντας και τη συμβολή του παιδιού. Φτάνοντας στο κατάστημα ελέγξτε τις τιμές και επισημάνετε ποια προϊόντα βρίσκονται σε προσφορά (είναι ένα καλό παράδειγμα για να του δείξετε ότι σκέφτεστε πριν αγοράσετε) και συναποφασίστε μέσα από διάλογο για τη χρησιμότητα ή΄μη το προϊόντος που σας άρεσε αλλά βρίσκεται εκτός λίστας. Αν βρεθείτε στον πειρασμό να κάνετε μια αγορά σε ακατάλληλη στιγμή πείτε "μου αρέσει αυτό το πουλόβερ, αλλά δεν το χρειάζομαι" και αφήστε το. Η κίνηση σας αυτή βοηθάει το παιδί να μάθει να λέει "όχι" όταν αργότερα γίνει και το ίδιο καταναλωτής.



Δώστε του χαρτζιλίκι.

Για να μάθει το παιδί να διαχειρίζεται έξυπνα το χρήμα πρέπει να του δοθεί η ευκαιρία να έχει το δικό του. Σίγουρα η κατάλληλη στιγμή για να δοθεί το πρώτο χαρτζιλίκι διαφέρει από παιδί σε παιδί. Ήδη όμως από τον τρίτο χρόνο της ζωής του, που αρχίζει να απαιτεί πράγματα, οφείλετει να το εξοικειώσετε με την έννοια του χρήματος. Ας δούμε τώρα τα πιο συνηθισμένα χαρακτηριστικά της σχέσης που αναπτύσσει ένα παιδί με το χρήμα ανάλογα με την ηλικία, για να προσανατολιστείτε στο πότε θα του δώσετε χαρτζιλίκι, πόσο θα του δώσετε και με ποιο τρόπο μπορείτε να το μάθετε να το ξοδεύει.



Από τα 4-5 χρόνια.

Αρχίζει να παίρνει μια πρώτη γεύση από τα αριθμητικά μεγέθη κι είναι η κατάλληλη στιγμή για να κρατήσει στα χέρια του ή και να φυλάξει ακόμη κάποια λίγα νομίσματα. Ο δικός σας ρόλος είναι καθοριστικός. Του δίνετε την άδεια πότε μπορεί να ξοδεύει και του υποδεικνύετε πως να αποταμιεύει τα μεγαλύτερα ποσά που παίρνει, για παράδειγμα από τον παππού και τη γιαγιά, δελεάζοντας το με μια αγορά που μπορεί να κάνει τις γιορτές.



Από τα 6-7 χρόνια.

Έχει αρχίσει να καταλαβαίνει ότι κάποια πράγματα κοστίζουν περισσότερο από κάποια άλλα, οπότε μπορεί να κάνει τη σύγκριση. Τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή για να αρχίσετε να του δίνετε ένα συγκεκριμένο ποσό που θα είναι αποκλειστικά δικό του (σύμφωνα πάντα με τις ανάγκες της καθημερινότητας του), το οποίο αν ξοδέψει νωρίτερα, θα πρέπει να περιμένει για το επόμενο! Προσοχή! Μην του το αντικαταστήσετε αλλά μην του ασκήσετε και κριτική για τον τρόπο που το έχει διαχειριστεί. Αν αγοράσει το πρώτο φτηνό αντικείμενο που θα του... γυαλίσει, αυτομάτως θα συνειδητοποιήσει ότι τα χρήματα εξαφανίστηκαν. Ένας πολύ αποτελεσματικός τρόπος για να το ενθαρρύνετε να κάνει οικονομία είναι να χρησιμοποιήσετε ένα διάφανο κουμπαρά στον οποίο επάνω θα έχετε κολλήσει τη φωτογραφία ενός αντικειμένου μεγαλύτερης αξίας που επιθυμεί, για παράδειγμα ενός ποδηλάτου.



Στα 8-9 χρόνια.

Το παιδί έχει μάθει να υπολογίζει, να παίρνει ρέστα κλπ. Αυτό που απομένει να μάθει είναι πως να ιεραρχεί τις επιθυμίες του. Μερικοί γονείς συνδέουν σε αυτή την ηλικία το χαρτζιλίκι, με τις υποχρεώσεις του παιδιού στο σπίτι (πχ την τακτοποίηση του δωματίου του, το στρώσιμο του τραπεζιού) ή την επιβράβευση για τις καλές επιδόσεις του στα μαθήματα. Λάθος! Το παιδί πρέπει να συνειδητοποιήσει ότι έχει υποχρεώσεις όπως και τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας. Διαφορετικά θα του δημιουργήσετε την εντύπωση ότι όλα έχουν μια τιμή και ότι το χρήμα αποζημιώνει τα πάντα.



Μετά τα 9 χρόνια.

Μπορεί πλέον να παίρνει από εσάς ένα σταθερό ποσό, σε τακτό χρονικό διάστημα, που έχετε συμφωνήσει (όσο μεγαλώνει, το επαναδιαπραγματεύεστε). Σε κάθε περίπτωση το χαρτζιλίκι δεν θα πρέπει να είναι υπερβολικά μικρό σε σύγκριση με αυτό των συνομιλήκων του, αλλά ούτε και να ξεπερνά κατά πολύ τις ανάγκες του, γιατί τότε κρύβεται ο κίνδυνος να το χρησιμοποιήσει για να επιδειχθεί στους φίλους του. Επίσης, θα πρέπει το χαρτζιλίκι να του επιτρέπει να κάνει μια μικρή αποταμίευση και να ικανοποιεί ρεαλιστικά τις επιθυμίες του. Αυτό που έχετε να κάνετε εσείς είναι βασικά να παραμένετε σταθεροί στο συμφωνημένο ποσό, ακόμη κι αν συμβεί να το ξοδέψει ακριβώς την ίδια μέρα που το πήρε σε πράγματα που δεν του είναι απαραίτητα. Την επόμενη φορά, αφού το συζητήσετε, θα είναι πιο προσεκτικό και θα μάθει να επιλέγει και να προγραμματίζει καλύτερα τις αγορές του. Αυτό προϋποθέτει ότι:



1. Έχετε ενημερώσει το παιδί σας για την οικονομική κατάσταση της οικογένειας και του έχετε περάσει τα σωστά μηνύματα σχετικά με τις έννοιες "ακριβό-φτηνό", "πλούσιος-φτωχός". Μην κάνετε σύγκριση με άλλες οικογένειες που έχουν περισσότερα χρήματα από εσάς.

2. Το έχετε αποτρέψει-με το δικό σας τρόπο-από τον υπερκαταναλωτισμό.



Απομυθοποιήστε τα ΑΤΜ.

Σας είδε να "σηκώνετε" χρήματα από το ΑΤΜ και υπέθεσε ότι.... μπορεί να κάνει το ίδιο ανά πάσα στιγμή. Το πεντάχρονο δεν μπορεί να έχει ιδέα πως τα χρήματα βρέθηκαν εκεί! Εξηγήστε του τη λειτουργία αυτής της υπηρεσίας των τραπεζών με απλό τρόπο, όπως: "Η τράπεζα είναι σαν ένας μεγάλος κουμπαράς, όπου η μαμά και ο μπαμπάς βάζουν χρήματα κάθε φορά που πληρώνονται. Όταν χρειαζόμαστε λοιπόν χρήματα, βγάζουμε από τον κουμπαρά, αλλά φροντίζουμε να είμαστε σίγουροι ότι ο μεγάλος κουμπαράς δεν αδειάζει ποτέ". Το ίδιο μπορείτε να κάνετε και με την πιστωτική κάρτα. Να του εξηγήσετε δηλαδή ότι μπορείτε να τη χρησιμοποιείτε αντί χρημάτων, αλλά πολύ σύντομα θα κληθείτε να πληρώσετε με πραγματικά χαρτιά.



Σκεφτείτε τους γύρω σας.

Είναι αναπόφευκτο στις μέρες μας τα παιδιά να διακατέχονται από το αίσθημα του καταναλωτισμού, αφού καθημερινά βομβαρδίζονται από δεκάδες μηνύματα που διαφημίζουν λιχουδιές, παιχνίδια κλπ. Καλλιεργήστε στο παιδί σας το άισθημα της γενναιοδωρίας και με αυτό τον τρόπο θα μάθει να εκτιμάει αυτά που έχει. Εξηγήστε του ότι θα αγοράσει το παιχνίδι που τόσο επιθυμεί, αλλά θα πρέπει να επιλέξει ανάμεσα στα παλιά του παιχνίδια ποια θα δώσει σε ένα ίδρυμα, όπου μεγαλώνουν φτωχά παιδιά. Μιλήστε του για τη φτώχεια που μαστίζει εκατομμύρια παιδιά σε όλο τον κόσμο. Θα πάρει το μήνυμα!





Πως να μάθει για το χρήμα μέσα από το παιχνίδι.



Αν είναι 3-4 χρόνων: Τοποθετήστε στο τραπέζι νομίσματα διαφορετικής αξίας (10, 20, 50 λεπτά, 1, 2 ευρώ) και βάλτε ακριβώς τα ίδια και σε μια χαρτοσακούλα. Στη συνέχεια, βγάλτε από τη σακούλα ένα-ένα τα νομίσματα και αφού τα ονομάσετε (πχ είναι 10 λεπτά) ταιριάξτε τα με τα αντίστοιχης αξίας που βρίσκονται στο τραπέζι. Αφήστε το παιδί να κάνει το ίδιο μέχρι να αδειάσει η χαρτοσακούλα.





Τι θα μάθει; Πως να αναγνωρίζει τα κέρματα.



Αν είναι 4-5 χρόνων: Δώστε στο παιδί 1 ευρώ και στη συνέχεια πουλήστε του κομμάτια από κάποιο προϊόν (για παράδειγμα φέτες μήλου, μπουκίτσες κοτόπουλου). Εξηγήστε του ότι μπορεί να χρησιμοποιήσει το κέρμα του 1 ευρώ για να αγοράσει δέκα κομμάτια μήλου, ξοδεύοντας έτσι όλα του τα λεφτά ή για να αγοράσει τρία κομμάτια μήλου και να πάρει ρέστα (70 λεπτά) που θα μπορέσει να χρησιμοποιήσει για μια άλλη αγορά.





Τι θα μάθει; Ότι όλα τα νομίσματα δεν έχουν την ίδια αξία.





Αν είναι 5-6 χρόνων: Βάλτε ετικέτες με τιμές σε κάποια είδη που υπάρχουν μέσα στο σπίτι (20 λεπτά για μια ξύστρα, 50 λεπτά για ένα πακέτο μαρκαδόρους, 1 ευρώ για ένα αυτοκινητάκι, 3 ευρώ για μια μπάλα, 4 ευρώ για μια κουκλα κλπ) Στη συνέχεια, δώστε στο παιδί σας 5 κέρματα του 1 ευρώ και αφήστε το να επιλέξει τι θα ήθελε να αγοράσει απ' όλα αυτά τα αντικείμενα.



Τι θα μάθει; Εκπαιδεύεται να γίνει ένας έξυπνος καταναλωτής, δηλαδή να αποφασίζει τι είναι σημαντικό και προέχει, όταν χρειάζεται να μοιράσει τα χρήματα ανάμεσα σε πολλές αγορές ή όταν χρειάζεται να θυσιάσει κάποιες από τις επιθυμίες του.



Συμβουλές.

• Μη χρησιμοποιείτε τα υλικά αγαθά ως υποκατάστατο της παρουσίας σας στο σπίτι με φράσεις όπως "πρέπει να φύγω γρήγορα, να πάρε χρήματα και αγόρασε μια σοκολάτα"


• Μην τιμωρείτε το παιδί στερώντας του το χαρτζιλίκι του, σε καμιά περίπτωση δεν είναι μέσο τιμωρίας.


• Μην επιβραβεύσετε το παιδί με χρήματα όταν φέρνει σε πέρας τις υποχρέωσεις του στο σπίτι ή τα καταφέρνει με τα σχολικά μαθήματα. Παροτρύνετε το μεγαλύτερο παιδί να κερδίσει το χαρτζιλίκι του κάνοντας δουλειές που είναι εκτός των υποχρεώσεων του.


• Να το συμβουλεύετε να μην παίρνει όλο το χαρτζιλίκι του. Έτσι θα μάθει να οριοθετεί τις ανάγκες του και να σκέφτεται πριν αγοράσει οτιδήποτε.


• Μην του προσφέρετε υπερβολικά ποσά, θεωρώντας ότι έτσι αναπληρώνετε τις στερήσεις που βιώσατε εσείς ως παιδί. Αυτό μπορεί να ανακουφίζει εσάς δεν βοηθάει όμως το παιδί να μάθει να εκτιμάει και να προσπαθεί.

Πηγή: Το παιδί μου κι εγώ.

Read More [...]

Posted in γονείς, παιδιά, χρήματα