Διάβασμα: Οργανωθείτε!

Το πρώτο πράγμα που μπορούμε να σας πούμε: Αν το μικρό σας αντιμετωπίζει προβλήματα με το σχολείο, μη βιάζεστε να αναζητήσετε  έξτρα υποστήριξη, προσλαμβάνοντας εκπαιδευτικό στο σπίτι. Η βοήθεια αυτού του είδους από τόσο μικρή ηλικία υπονομεύει την αυτοπεποίθηση του παιδιού, το οποίο πιστεύει ότι δεν μπορεί να τα καταφέρει μόνο του. Δεν βοηθάει, όμως, ούτε να είστε συνεχώς δίπλα ή πάνω από το παιδί. Το διάβασμα είναι μια υπόθεση που αφορά το παιδί και όχι εσάς. Αυτό σημαίνει ότι το παιδί πρέπει να διαβάζει κι όχι να το διαβάζετε. Δεν πρέπει να ευνοείτε την παθητικότητα. Το σημαντικό είναι να εκπαιδεύσετε το παιδί από νωρίς ώστε να μάθει να μελετά μόνο του.

Όσο το παιδί εξοικειώνεται με τη διαδικασία και τις μεθόδους μελέτης, μαθαίνει να αναπτύσσει τις δικές του τεχνικές. Η σωστή καθοδήγηση, ωστόσο, μπορεί να είναι εξαιρετικά σημαντική, γιατί βοηθάει το παιδί να αισθανθεί πιο σίγουρο για τον εαυτό του, πράγμα που μπορεί να έχει ευεργετικές συνέπειες στις επιδόσεις του.

Καθώς "η αρχή είναι το ήμισυ του παντός", δώστε έμφαση στο να βρει εγκαίρως τρόπους για ένα αποτελεσματικό διάβασμα. Ας πάρουμε, λοιπόν, τα πράγματα με τη σειρά:

• Αποκτήστε ρεαλιστικές προσδοκίες

Πολλά προβλήματα προέρχονται από το γεγονός ότι έχουμε υπερβολικές προσδοκίες από τα παιδιά μας. Μη θέτετε υψηλούς στόχους, αν δεν θέλετε να απογοητευθείτε. Και αντίστροφα: Τα παιδιά αποθαρρύνονται, όταν προσδοκάτε από αυτά να καταφέρουν κάτι πολύ δύσκολο.

• Αποφύγετε την υπερφόρτωση

Μην ξεκινάτε όλες τις νέες δραστηριότητες μαζί φορτώνοντας ασφυκτικά το πρόγραμμα. Όσο πιο κουρασμένο νιώθει το παιδί τόσο μειώνονται οι επιδόσεις του. Δώστε του χρόνο και μην το πιέζετε.

• Κάνετε συχνά διαλείμματα

Τα συχνά διαλείμματα χαλάρωσης βοηθούν το παιδί να αποβάλει το στρες και να φορτώσει τις μπαταρίες του για να συνεχίσει. Να θυμάστε ότι το παιχνίδι πρέπει να εμπεριέχεται στο πρόγραμμα του παιδιού σε καθημερινή βάση.

• Επιβραβεύστε άμεσα

Μη μένετε μόνο στα λόγια. Επιβραβεύστε και με πράξεις κάθε φορά που το παιδί ολοκληρώνει τη μελέτη του με επιτυχία ή σημειώνει καλές επιδόσεις στο σχολείο. Με ένα φιλί ή μια αγκαλιά, μία έξοδο για φαγητό ή μία επίσκεψη στον παιδότοπο.

• Συχνή ενημέρωση από το δάσκαλο

Επιδιώξτε να έρχεστε σε συχνή επαφή με το δάσκαλο ή τη δασκάλα του παιδιού, όχι μόνο για να ενημερώνεστε για τις επιδόσεις του αλλά και για συμβουλές, όπως πόση ώρα πρέπει να αφιερώνει στη μελέτη ή πως να το βοηθήσετε να αντιμετωπίσει συγκεκριμένες αδυναμίες.

• Αποκλείστε παθολογικά προβλήματα

Ελλειμματική προσοχή, υπερκινητικότητα, προβλήματα ακοής ή ομιλίας, μαθησιακές δυσκολίες, ακόμα και φαρμακευτικές αγωγές, πολλές φορές πλήττουν τις επιδόσεις. Σε αυτή την περίπτωση απευθυνθείτε στον ειδικό, ο οποίος θα σας δώσει τη σωστή καθοδήγηση και οπωσδήποτε ενημερώστε το δάσκαλο με τον οποίο θα πρέπει να υπάρχει η ανάλογη συνεργασία.

Οργανώστε το χώρο μελέτης
Το περιβάλλον που μελετά το παιδί είναι πολύ σημαντικό. Ο χώρος πρέπει να είναι καλά οργανωμένος και οι συνθήκες κατάλληλες για να ενισχύσουν την αυτοσυγκέντρωση. Για αυτό:

• Επιλέξτε ένα σταθερό μέρος για να διαβάζει το παιδί, αποφεύγοντας να αλλάζετε κάθε φορά σημείο. Ένα γραφείο ή ένα τραπέζι σε ήσυχο δωμάτιο είναι αυτό που χρειάζεται.
• Έχετε όλα τα απαραίτητα σε σημείο άμεσης πρόσβασης. Το παιδί δεν πρέπει να σηκώνεται συνέχεια για να ψάχνει να βρει γόμες, χάρακες ή μολύβια. Επιλέξτε ένα μεγάλο κουτί, για να βοηθήσετε το παιδί να οργανώσει τα σχολικά είδη. Τοποθετήστε το κουτί στο σημείο που διαβάζει το παιδί. Είναι προτιμότερο να τα έχετε όλα μαζεμένα, ειδικά αν το παιδί είναι μικρό, γιατί, αν τα κατανείμετε σε πολλά και διαφορετικά συρτάρια, θα χάνει κάθε φορά πολύτιμο χρόνο. Μόλις τελειώνει τη μελέτη, συμφωνήστε να μαζεύει μέσα στο κουτί όλα τα σχολικά είδη.
• Δώστε έμφαση στο φωτισμό. Το φως πρέπει να έρχεται από αριστερά για τα δεξιόχειρα παιδάκια και από τα δεξιά για τα αριστερόχειρα.
• Η θερμοκρασία του δωματίου, στο οποίο διαβάζει το παιδί, πρέπει να είναι ιδανική-δηλαδή ούτε πολλή ζέστη ούτε πολύ κρύο.
• Ελαχιστοποιήστε οτιδήποτε μπορεί να αποσπά την προσοχή του παιδιού. Μην έχετε ποτέ ανοιχτή τηλεόραση ή ραδιόφωνο στο χώρο που διαβάζει, ακόμα και σε άλλο δωμάτιο, εφόσον ακούγεται.

Βεβαιωθείτε ότι το παιδί.....

.... δεν είναι κουρασμένο και ότι έχει κοιμηθεί αρκετά, για αυτό αποφύγετε να παρατείνετε το διάβασμα μέχρι αργά.

....δεν θα μείνει πολύ ώρα νηστικό. Φροντίστε να κολατσίζει επιλέγοντας ενισχυτικά σνακ. Τα φρούτα εξασφαλίζουν πολλές βιταμίνες. Τα δημητριακά με γάλα ενισχύουν την πνευματική αντοχή, γιατί κρατούν τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα σταθερά. Μια ακόμα καλή επιλογή είναι και το αυγό, γιατί εμπεριέχει λιπαρά που βοηθούν τον εγκέφαλο να μεταβιβάζει γρήγορα τα μηνύματα.

....είναι ντυμένο άνετα. Δηλαδή έτσι ώστε ούτε να ζεσταίνεται αλλά ούτε και να κρυώνει, πράγμα που μπορεί να δυσκολέψει την ικανότητα συγκέντρωσης.

Οργανώστε και το χρόνο του

Οι ώρες μελέτης δεν πρέπει να είναι τυχαίες. Ένα βασικό μυστικό για αποδοτική μελέτη είναι το παιδί να μελετά καθημερινά τις ίδιες ώρες. Για αυτό είναι σημαντικό κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς να ακολουθεί καθημερινά ένα καθορισμένο πρόγραμμα με συγκεκριμένη ρουτίνα σε συγκεκριμένες ώρες. Ο χρόνος μελέτης πρέπει να είναι προσδιορισμένος ανάμεσα στις υπόλοιπες δραστηριότητες του παιδιού. Κάποια παιδιά μπορεί να χρειάζονται ξεκούραση ή ακόμα και να κοιμηθούν μόλις επιστρέψουν στο σπίτι και φάνε. Άλλα, αφού φάνε και ξεκουραστούν λίγο, θέλουν να ξεκινήσουν το διάβασμα αμέσως. Άλλα πάλι μπορεί να ξεκινήσουν με την ύλη που περιλαμβάνει γραφή και ασκήσεις, να κάνουν ένα μεγάλο διάλειμμα και να συνεχίσουν αργότερα με τα υπόλοιπα. Δώστε σημασία στις ανάγκες του παιδιού και δείτε πως αποδίδει καλύτερα.

• Καθορίστε συγκεκριμένο χρόνο για μελέτη αποφασίζοντας ποιες ώρες (οι οποίες καλό είναι να είναι κάθε μέρα οι ίδιες) θα μελετά το παιδί.
• Ρυθμίστε ένα χρονοδιάγραμμα και για τις υπόλοιπες δραστηριότητες. Ποιες ώρες θα παίζει, ποιες θα βλέπει τηλεόραση, τι ώρα θα τρώει, τι ώρα θα πηγαίνει για ύπνο κλπ.
• Θεσπίστε συγκεκριμένους κανόνες που αφορούν στη μελέτη. Πχ δεν βλέπουμε τηλεόραση ή δεν πηγαίνουμε βόλτα, αν δεν τελειώσει πρώτα η μελέτη. Ή δεν βγάζει κανείς έξω παιχνίδια, αν δεν τελειώσουν πρώτα τα μαθήματα.
• Μην υπερβάλλετε στη διάρκεια της μελέτης. Συνήθως μία ώρα έως τρεις (για τις μεγαλύτερες τάξεις) την ημέρα αρκούν.
• Μην αφήνετε το παιδί να διαβάζει αργά το βράδυ, καθώς είναι κουρασμένο και η απόδοση του πέφτει. Η μελέτη είναι καλό να έχει ολοκληρωθεί μέχρι το απόγευμα.

Αυξήστε την αυτοπεποίθηση του, μειώστε το σχολικό στρες

1. Ξεκινήστε από τις δικές σας προσδοκίες. Παιδιά που ανησυχούν πολύ για την απόδοση τους καθρεφτίζουν την ανησυχία των γονιών τους.

2. Μην προσθέτετε περιττό στρες στη μελέτη, φοβίζοντας το παιδί. Η στάση σας για το σχολείο ή για συγκεκριμένα μαθήματα επηρεάζει το παιδί και μπορεί να δημιουργήσει προκαταλήψεις.

3. Μην ξεχνάτε να εκφράζετε το θαυμασμό σας για αυτά που ξέρει το παιδί αντί την αποδοκιμασία για όσα δεν ξέρει.

4. Μην αφήνετε το παιδί να το βάζει εύκολα κάτω. Αν δείτε ότι ζορίζεται, κάντε ένα διάλειμμα και καταπιαστείτε με τις ασκήσεις αργότερα.

5. Φροντίστε να το επιβραβεύετε κάθε φορά που τα καταφέρνει, δίνοντας έμφαση στην προσπάθεια και όχι στο αποτέλεσμα.

6. Κάντε μαζί πολλές επαναληπτικές ασκήσεις, αφού η εξάσκηση είναι ο σίγουρος δρόμος για να βελτιώσει τις επιδόσεις του.

7. Κάντε τη μικρή επιτυχία να μοιάζει με σπουδαία υπόθεση. Αν για παράδειγμα τα πήγε καλά στο διαγώνισμα, γιορτάστε το με μία έξοδο στον παιδότοπο ή με ένα αγαπημένο του γεύμα.

8. Αν κάπου δεν τα πήγε καλά, πχ στον έλεγχο ορθογραφίας, εξετάστε μαζί τα λάθη αποφεύγοντας τα σχόλια, τις αρνητικές ταμπέλες ή τη σύγκριση με το αδελφάκι και άλλους συμμαθητές.

9. Αφήστε το να αφιερώσει περισσότερο χρόνο σε κάποιο μάθημα που του αρέσει περισσότερο, αν το απολαμβάνει. Μπορεί αυτό να υποδεικνύει κάποια ιδιαίτερη κλίση.

10. Φροντίστε-όσο διάβασμα κι αν έχει το παιδί-να του μένει λίγος χρόνος για παιχνίδι ή για να ασχοληθεί με δραστηριότητες που το ευχαριστούν.

11. Βγείτε έξω μια βόλτα. Βοηθά να καθαρίσει το μυαλό του παιδιού και να φορτώσει τις μπαταρίες του.

Καλύψτε έξυπνα την ύλη

Εδώ πραγματικά ο ρόλος σας είναι πολύτιμος. Στόχος σας είναι να μάθει το παιδί να οργανώνει τη μελέτη του, αποφασίζοντας δηλαδή τι θα κάνει πρώτα και τι μετά και ποια ακριβώς βήματα θα ακολουθήσει με τη σειρά. Για αυτό:

• Αγοράστε ένα τετράδιο σημειώσεων

Πείτε στο παιδί να σημειώνει κάθε μέρα όσο είναι στο σχολείο όλα όσα τους αναθέτει ο δάσκαλος ή η δασκάλα για την επόμενη μέρα. Έτσι όχι μόνο δεν κινδυνεύει να ξεχάσει τίποτα, αλλά αρχίζει να οργανώνει το πρόγραμμα μελέτης.

• Ξεκινήστε πρώτα από τα γραπτά

Είναι ένας κανόνας που ισχύει από την πρώτη τάξη μέχρι και την έκτη. Σε πρώτη φάση, λοιπόν, το παιδί θα πρέπει να ολοκληρώσει κάθε είδους ασκήσεις και οτιδήποτε περιλαμβάνει γράψιμο.

• Πρώτα τα δύσκολα και μετά τα εύκολα

Προσέξτε γιατί μερικά παιδάκια προτιμούν να αρχίζουν ανάποδα. Είναι λάθος να αφήνετε μαθήματα στα οποία δυσκολεύεται το παιδί-πχ μαθηματικά ή γλώσσα-για το τέλος, γιατί είστε και οι δύο κουρασμένοι.

• Ξεκινήστε από τα πιο σημαντικά

Αν για παράδειγμα το παιδί έχει κάποιο διαγώνισμα ή έλεγχο ορθογραφίας την επόμενη μέρα, ξεκινήστε από αυτό. Ξεμπερδεύοντας με το βαρύ φορτίο, μετά τα υπόλοιπα φαίνονται εύκολα. Αφήνετε πάντα ευχάριστες δραστηριότητες-πχ σχεδιασμό χάρτη ή αναζήτηση πληροφοριών-για το τέλος.

Διάβασμα=Απόλαυση

Τα παιδιά πολύ συχνά συνδέουν το διάβασμα με αγγαρεία. Για αυτό είναι σημαντικό να ενθαρρύνετε το εξωσχολικό διάβασμα ως ευχάριστη απασχόληση. Ορίστε πως:

• Επιτρέψτε το παιδί να κοιμηθεί μισή ώρα αργότερα, με τη συμφωνία ότι θα διαβάσει κάποιο εξωσχολικό βιβλίο που του αρέσει στο κρεβάτι.
• Βοηθήστε το να φτιάξει τη δική του βιβλιοθήκη, ενθαρρύνοντας το να επιλέξει στο βιβλιοπωλείο βιβλία που του αρέσουν.
• Γίνετε μέλη δανειστικής βιβλιοθήκης ή προτείνετε στο παιδί να ανταλλάσσει βιβλία με τους φίλους ή συμμαθητές του.
• Καθιερώστε κάποιες ώρες μέσα στην εβδομάδα, όπου όλα τα μέλη της οικογένειας δεν θα κάνουν τίποτε άλλο παρά μόνο να διαβάζουν. Ο καθένας μπορεί να διαβάζει ότι θέλει, αρκεί να διαβάζει, πχ εφημερίδες, περιοδικά, κόμικς, βιβλία.

Έλεγχος, επανάληψη, διαγώνισμα: Βασικές οδηγίες

Ο τρόπος που "τσεκάρετε" το τι μαθαίνει ή καταλαβαίνει από το διάβασμα, η σωστή επανάληψη και εμπέδωση της ύλης, η προετοιμασία για τα διαγωνίσματα που συνήθως γεμίζει με άγχος τα μικρά μας στηρίζονται σε απλές τεχνικές που δεν είναι δύσκολο να εφαρμόσετε.

1. Ο καθιερωμένος έλεγχος

Όταν φτάσει η ώρα της ημέρας που ελέγχετε τι ακριβώς έμαθε τόση ώρα που καθόταν με το βιβλίο ανοιχτό, να θυμάστε:

• Όταν ακούτε το παιδί, αποφύγετε να κάνετε οτιδήποτε άλλο, φροντίζοντας να το κοιτάζετε στο πρόσωπο, καθώς το ακούτε.
• Αν δεν μιλάει αρκετά δυνατά ή καθαρά, διακόψτε το και πείτε του ότι δεν το ακούτε.
• Αν κάνει λάθη, αποφύγετε να κάνετε αρνητικά σχόλια. Αντίθετα, τονίστε την ανάγκη για επανάληψη.
• Όταν τελειώσει, αφιερώστε χρόνο για να μιλήσετε για το θέμα του μαθήματος. Κάντε σχετικές ερωτήσεις (όχι με ύφος ανακριτικό αλλά με τρόπο που δείχνει ενδιαφέρον) και ενθαρρύνετε το παιδί να σας εξηγήσει αντί να του εξηγείτε. Με αυτόν τον τρόπο ενεργοποιείται η σκέψη του.

2. Επανάληψη

Είναι σημαντική, αρκεί να μην ξεχνάτε ποια είναι η ουσία της επανάληψης. Στόχος σας δεν πρέπει να είναι ο αυστηρός έλεγχος των επιδόσεων του παιδιού. Η επανάληψη είναι μια ευκαιρία να εμπεδώσει και να βελτιώσει τις γνώσεις του και να καλύψει τυχόν κενά.

• Πριν το τέλος της ημέρας: Μην αφήνετε την επανάληψη για αργά το βράδυ, που είστε όλοι κουρασμένοι και η απόδοση είναι μειωμένη. Η επανάληψη μπορεί να γίνει μετά από ένα μεγάλο διάλειμμα, αλλά όχι μετά το βραδινό φαγητό ή λίγο πριν το βραδινό ύπνο.
• Τμηματική επανάληψη δύο με τρεις φορές μέσα στην ημέρα είναι προτιμότερη από μια ολική επανάληψη. Έτσι το παιδί νιώθει ότι θα έχει κι άλλη ευκαιρία να διορθώσει τα λάθη του.
• Επιλεκτική επανάληψη: Είναι προτιμότερη από μια ολική επανάληψη μόνο στα σημεία όπου χρειάζεται περισσότερη ενίσχυση.
• Πρωινή επανάληψη: Μπορεί να αποδειχτεί εξαιρετικά ευεργετική για τις επιδόσεις του παιδιού-πχ μια ματιά στις λέξεις για την ορθογραφία πριν αναχωρήσετε για το σχολείο-, γιατί το μυαλό είναι καθαρό και αποθηκεύει με επάρκεια. Αποφύγετε σε κάθε περίπτωση τον έλεγχο επιδόσεων, γιατί μπορεί το μικρούλι να αγχωθεί. Αφήστε απλώς το παιδί να διαβάσει κάποια σημαντικά σημεία από την ύλη.
• Οπτικές υπενθυμίσεις: Το σπίτι μπορεί να γίνει ένα περιβάλλον που ενισχύει τη γνώση. Μπορείτε να φτιάξετε διάφορα πινακάκια, όπου θα αναγράφονται για παράδειγμα κάποιοι δύσκολοι συνδυασμοί στην προπαίδεια ή γραμματικοί κανόνες ή λέξεις που συνήθως κάνει λάθος το παιδί ή σημαντικές ιστορικές ημερομηνίες (για τις μεγαλύτερες τάξεις) και να τις κολλήσετε σε σημεία όπως στην ντουλάπα του, στο γραφείο του, στο ψυγείο κλπ. Έτσι η επανάληψη επιβάλλεται διακριτικά μέσα από αυτές τις ορατές υπενθυμίσεις.

3. Τα "κόλπα" του διαγωνίσματος

Δεν αρκεί το παιδί να έχει διαβάσει καλά. Το διαγώνισμα είναι μια διαδικασία που απαιτεί κυρίως ψυχραιμία και καλή οργάνωση την επίμαχη στιγμή. Εκπαιδεύστε το σωστά στο μηχανισμό γραπτών εξετάσεων δίνοντας τις εξής συμβουλές:

• Να μην ξεκινά να γράφει, αν δεν διαβάσει πρώτα όλο το διαγώνισμα. Έτσι θα είναι προετοιμασμένο για το τι ακριβώς το περιμένει.
• Να διαβάζει πολύ προσεχτικά τις ερωτήσεις. Ιδιαίτερα στην περίπτωση αντιστοίχησης, πολλαπλής επιλογής ή συνδυασμού να προσέχει λέξεις που μπορεί να αλλάξουν τη σημασία της ερώτησης.
• Να ζητά αμέσως βοήθεια ή διευκρινήσεις. Αν οι οδηγίες δεν είναι ξεκάθαρες ή δεν καταλαβαίνει κάτι, δεν πρέπει να φοβάται να ζητήσει από το δάσκαλο του επεξήγηση.
• Να απαντάει πρώτα στις πιο εύκολες ερωτήσεις. Έτσι θα εξοικονομήσει περισσότερο χρόνο για να αφιερώσει στα πιο δύσκολα ερωτήματα.
• Να βάζει κουκίδες με μολύβι αριστερά από τις ερωτήσεις που χρειάζεται να ξαναδεί. Έτσι, αν του περισσέψει χρόνος στο τέλος, θα μπορεί να επιστρέψει στα σημεία για τα οποία δεν είναι απόλυτα βέβαιο για τις απαντήσεις του και να το ξανασκεφτεί.
• Να μη δίνει την κόλλα του όταν τελειώνει, αν δεν την έχει επανεξετάσει. Όσο σίγουρο κι αν είναι, εφόσον περισσεύει χρόνος, είναι καλό να ελέγχει τις απαντήσεις του για πιθανά λάθη ή παραλήψεις.

Tips για μια αποτελεσματική μελέτη

Μετά τις παραπάνω γενικές οδηγίες, ας δούμε και μερικούς άλλους συγκεκριμένους τρόπους που μπορούν να κάνουν αποδοτικότερο το διάβασμα για το σχολείο. Ιδού, λοιπόν:

• Ορατές επισημάνσεις. Δείξτε στο παιδί πως να τονίζει τα σημαντικά σημεία της ύλης στα βιβλία ή στις σημειώσεις του με χρωματιστούς μαρκαδόρους, είτε με υπογραμμίσεις, είτε με κύκλους και παραλληλόγραμμα ή βάζοντας χρωματιστά χαρτάκια υπενθυμίσεων ή συνδετήρες στις ανάλογες σελίδες.
• Όταν διαβάζει κάτι να αφιερώνει χρόνο για να το σκεφτεί. Ειδικά σε μαθήματα που χρειάζεται να αποστηθίσει, είναι σημαντικό να το προτρέψετε να κατανοεί πρώτα το περιεχόμενο. Αν δυσκολεύεται να καταλάβει κάτι, εξηγήστε του το νόημα και προτρέψτε του μετά να σας πει τι κατάλαβε με δικά του λόγια.
• Τμηματική μελέτη της ύλης. Αν το μάθημα που πρέπει να μάθει είναι μια σελίδα, εξηγήστε του πως να αφομοιώσει την ύλη τμηματικά. Δηλαδή, μαθαίνοντας πρώτα την πρώτη παράγραφο και προχωρώντας μετά στην επόμενη.
• Μη διαβάζετε ποτέ το παρακάτω. Είναι μια παγίδα στην οποία πέφτουν πολλοί γονείς. Αν το παιδί έχει διαβάσει το παρακάτω, είναι πολύ πιθανό να μην προσέχει την ώρα του μαθήματος την επόμενη μέρα, με αποτέλεσμα να μην εμπεδώσει το βασικό νόημα του μαθήματος και να μην προσέξει τα σημεία στα οποία ο δάσκαλος θα δώσει έμφαση.

Το παιχνίδι με τα πέντε δάχτυλα

Για εξάσκηση στην ανάγνωση και το λεξιλόγιο, καθιερώστε το παιχνίδι με τα πέντε δάχτυλα. Βάλτε το παιδάκι να διαβάσει φωναχτά μια σελίδα από ένα παιδικό βιβλίο που του έχετε αγοράσει, το οποίο ενδείκνυται για την ηλικία του. Πείτε του κρατώντας τη γροθιά σφιχτά να σηκώνει ένα δάχτυλο κάθε φορά που συναντά μια άγνωστη λέξη. Αν σηκώσει πέντε δάχτυλα πριν τελειώσει τη σελίδα, τότε το επίπεδο του βιβλίου είναι μάλλον προχωρημένο για την ηλικία του. Ακόμα κι έτσι, όμως, πρόκειται για ένα διασκεδαστικό παιχνίδι που βοηθά το παιδί να εξασκηθεί στις αναγνωστικές του ικανότητες, ενώ παράλληλα μπορείτε να του εξηγήσετε τις άγνωστες λέξεις, πράγμα που θα του δώσει την ευκαιρία να εμπλουτίσει το λεξιλόγιο του.

Γνώσεις... σ' εφαρμογή

Το παιδί αγαπά τη γνώση, όταν βλέπει τον πρακτικό της χαρακτήρα. Ορίστε μερικοί εύκολοι τρόποι για να ενισχύσετε τη διαδικασία μάθησης και να κάνετε μια διακριτική επανάληψη των όσων μαθαίνει το παιδί.

• Αφήστε το παιδί να υπολογίζει τα ρέστα, κάθε φορά που δίνετε χρήματα για να αγοράσετε κάτι. Αν τα υπολογίσει σωστά, συμφωνήστε ότι θα κρατήσει τα ρέστα (ή μέρος από αυτά, αν το ποσό είναι μεγάλο).
• Παροτρύνετε το παιδί να κάνει συλλογές. Δεν έχει σημασία τι συλλέγει-αυτοκόλλητα, φύλλα, νομίσματα, γραμματόσημα-όσο ότι η διαδικασία της συλλογής το ενθαρρύνει να μάθει να οργανώνει και να ταξινομεί δεξιότητες χρήσιμες και στη μελέτη.
• Ενισχύστε τη μαθηματική σκέψη, ενθαρρύνοντας τους υπολογισμούς. Συνηθίστε να του λέτε συχνά μέσα στη μέρα: Πόσο λες ότι θα δώσουμε για αυτή τη σακούλα με τα πορτοκάλια; Πόση ώρα θα κάνουμε να φτάσουμε στο σπίτι της γιαγιάς; Πόσα γραμμάρια ζάχαρη χρειάζεται να βάλουμε στο κέικ; Χρησιμοποιήστε ρολόι, ζυγαριές, μεζούρες, χάρτες.
• Προσεγγίστε τη γεωγραφία μέσα από την αγορά. Μπορείτε για παράδειγμα, να εξετάζετε από που προέρχονται διάφορα πράγματα του σπιτιού ελέγχοντας το καθιερωμένο "made in". Για παράδειγμα: Η αριθμομηχανή είναι από την Κίνα. Αυτές οι κόκκινες πιπεριές είναι από τη Φλώρινα.
• Διεγείρετε την περιέργεια του παιδιού μιλώντας για τις διαδικασίες επεξεργασίας. Μιλήστε για το πως φτιάχνεται το ψωμί, ξεκινώντας από τη σπορά του σιταριού. Εξηγήστε τι σημαίνει όταν η ετικέτα στην μπλούζα αναγράφει ότι είναι βαμβακερό και πως το βαμβάκι γίνεται νήμα και μετά ρούχα.
• Βοηθήστε το να καταλάβει ότι το γράψιμο είναι χρήσιμο. Μπορείτε να βάλετε να γράψει ένα σημείωμα στον μπαμπά, αν πρόκειται να βγείτε έξω. Ή να φτιάξει το ίδιο τη λίστα με τα σχολικά ψώνια που χρειάζεται. Ή να γράψει τα ονόματα των παιδιών που θέλει να προσκαλέσει στο πάρτι του ή ακόμα και τις προσκλήσεις που θα μοιράσει.
• Επιδιώξτε να παρακολουθείτε μαζί τηλεόραση. Κάντε ερωτήσεις στο παιδί για το θέμα και τη δομή του θέματος. Σχολιάστε ή ζητήστε του να κάνει προβλέψεις για το τι θα συμβεί στην ταινία. Αυτό κάνει την τηλεόραση μια δραστήρια μαθησιακή εμπειρία.
• Παροτρύνετε το παιδί να ασχοληθεί με την κηπουρική. Πάρτε μια μακρόστενη γλάστρα και φυτέψτε διαφορετικούς σπόρους (ακόμα και όσπρια). Ποτίζοντας το παιδί τους σπόρους, θα μπορεί παράλληλα να παρατηρεί τον κύκλο των φυτών, αποκτώντας εμπειρική γνώση της φυσικής ιστορίας.

Πηγή: περιοδικό "Το παιδί μου κι εγώ"

Read More [...]

Posted in γονιός, διάβασμα, διαγώνισμα, διάλειμμα, επανάληψη, επιβράβευση, μαθητής, οργάνωση, συμβουλές

Η τιμωρία είναι αποτελεσματική μόνο για εκείνους που δεν την χρειάζονται!

Σήμερα η τιμωρία ούτε τη συμπεριφορά επηρεάζει ούτε μας "διδάσκει" τίποτα. Μπορεί να πιστεύουμε ότι η τιμωρία είναι απαραίτητη για την ανατροφή και τη διδασκαλία των παιδιών. Πολλοί συμμερίζονται μια τέτοια πίστη. Όμως, η τιμωρία έχει καταστροφικά αποτελέσματα στην εξέλιξη του παιδιού, ιδιαίτερα μέσα σε μια δημοκρατική ατμόσφαιρα. Σε μια δημοκρατία, όπου ο καθένας απολαμβάνει ένα καθεστώς κοινωνικής ισότητας, ανατρέπεται η εξουσία του ενός πάνω στους άλλους. Όταν το παιδί τιμωρείται για κάτι άσχημο που έκανε νιώθει ότι έχει το ίδιο δικαίωμα να τιμωρήσει τους ενηλίκους.





Η τιμωρία είναι μια γενικότερη έννοια και αναφέρεται στις δυσάρεστες συνέπειες μιας συμπεριφοράς, οι οποίες οδηγούν σε αυξημένη πιθανότητα επάλειψης αυτής της συμπεριφοράς δηλαδή στοχεύουν στην αποδυνάμωση, στην παρεμπόδιση ή καταστολή μιας ανεπιθύμητης συμπεριφοράς.



Η τιμωρία περιλαμβάνει δύο μορφές. Την άμεση τιμωρία και την έμμεση τιμωρία.



Η άμεση τιμωρία είναι η προσθήκη ενός δυσάρεστου ερεθίσματος ή γεγονότος μετά την εμφάνιση μιας ανεπιθύμητης συμπεριφοράς δηλαδή μια "πραγματική" τιμωρία με την προσφορά αρνητικών ενισχυτών. Με άλλα λόγια προσφέρονται πρωτογενείς και δευτερογενείς αρνητικοί ενισχυτές όπως πόνος, θόρυβος, σωματική ποινή, υποτίμηση κλπ.



Ο Γιώργος πχ σπρώχνει και χτυπά ένα φίλο του τον Παύλο για να του πάρει ένα παιχνίδι. Ο Παύλος του αφήνει το παιχνίδι, οπότε την επόμενη φορά ο Γιώργος έμαθε τον τρόπο να το αποκτά. Επίσης ένα παιδί λέει μια "άσχημη λέξη" (ανεπιθύμητη συμπεριφορά). Ο γονιός τον μαλώνει, τον χτυπά, οπότε υπάρχει μεγάλη πιθανότητα το παιδί να μην επαναλάβει την "άσχημη λέξη" μόνο και μόνο από φόβο.



Η έμμεση τιμωρία αναφέρεται στην απομάκρυνση ή αφαίρεση ενός ευχάριστου ερεθίσματος ή γεγονότος. Έτσι το άτομο χάνει ορισμένα προνόμια που είχε προηγουμένως. Ο γονιός πχ σε μια ανεπιθύμητη συμπεριφορά του παιδιού, του στερεί το δικαίωμα να λάβει μέρος σε μια εκδήλωση που είχαν κανονίσει να πάνε.



Στο σπίτι η μητέρα παίζει και ασχολείται με το παιδί σε ένα δωμάτιο. Στην εμφάνιση μιας ανεπιθύμητης συμπεριφοράς πχ όταν το παιδί καταστρέφει τα παιχνίδια του, η μητέρα εγκαταλείπει το δωμάτιο και διακόπτει την "ευχάριστη" παρουσία της για το παιδί.



Αν θέλουμε να επηρεάσουμε την εξέλιξη των παιδιών θα πρέπει να εγκαταλείψουμε την τιμωρία. Στη θέση της θα προτιμήσουμε δημοκρατικές μεθόδους που βασίζονται στην αναγνώριση της αμοιβαίας ισότητας, στον αμοιβαίο σεβασμό και στην πειθαρχία μέσα στο σπίτι. Μερικοί γονείς νομίζουν ότι χωρίς την τιμωρία ή την απειλή της, τα παιδιά δεν θα συμμορφωθούν και δεν θα δουλέψουν. Ορισμένοι μάλιστα υποστηρίζουν ότι ο μόνος τρόπος για να διατηρηθεί η πειθαρχία είναι η χειροδικία.



Ωστόσο, όλες οι τελευταίες έρευνες στην εκπαίδευση και τις σκέψεις παιδιών-ενηλίκων διακηρύσσουν ότι η τιμωρία μπορεί το πολύ-πολύ, να 'ναι μόνο ένα παροδικό ανασταλτικό στην επαναλαμβανόμενη παρεκτροπή. Ο γονιός που τιμωρεί μπορεί να νιώσει ένα αίσθημα ικανοποίησης, αλλά σαν παιδαγωγική επινόηση, η τιμωρία, στις μέρες μας, είναι άχρηστη.



Ο δημοκρατικός γονιός δεν εφαρμόζει την τιμωρία αλλά τις φυσικές και λογικές συνέπειες. Η τιμωρία προκαλεί αντεκδίκηση κι αυτό αποτελεί ένδειξη αποτελεσματικότητας στη διδακτική μέθοδο που ακολουθείται. Το παιδί πρέπει να υποστεί τις λογικές συνέπειες, διορθωμένες και τακτοποιημένες από τον ενήλικο, με τρόπο φυσικό. Η πείρα θα το κάνει να διαπιστώσει τα αποτελέσματα της συμπεριφοράς του και να διδαχθεί από αυτά.



Οι φυσικές συνέπειες στηρίζονται στη φυσική ροή των γεγονότων και είναι αυτές που υλοποιούνται χωρίς την παρεμβολή των ενηλίκων. Να ποιες είναι οι καλύτερες παιδαγωγικές μέθοδοι.

• Θέλουμε να εμπνεύσουμε στο παιδί ότι είναι σε θέση να φροντίσει το πρόβλημα του και όχι ότι πρέπει να εκτελεί ότι εμείς αποφασίζουμε.


• Δεν πρέπει να προεξοφλούμε τις ευθύνες των παιδιών μήτε να αναλαμβάνουμε τα αποτελέσματα των πράξεων τους.


• Δεν έχουμε το δικαίωμα να τους επιβάλλουμε τις επιθυμίες μας. Έχουμε, ωστόσο, και μια υποχρέωση να μην υποχωρούμε στις παράλογες απαιτήσεις τους.


• Είμαστε υποχρεωμένοι να παρέχουμε την καθοδήγηση μας.


• Δεν έχουμε το δικαίωμα να τιμωρούμε μέσα σε μια δημοκρατική κοινωνία.


• Δεν μπορούμε να επιβάλλουμε τη σωστή συμπεριφορά. Μπορούμε μόνο να παρακινούμε για την εφαρμογή της κατάλληλης συμπεριφοράς.


• Εφαρμόζοντας τις λογικές συνέπειες μην υπενθυμίζετε, μην απειλείτε, μην καλοπιάνετε, μην πολυλογείτε.


• Αν οι λογικές συνέπειες χρησιμοποιούνται ως απειλή ή "επιβάλλονται" με θυμό, μεταβάλλονται σε τιμωρία.


• Να αποφεύγετε να εφαρμόζετε τις λογικές συνέπειες σαν μια συγκαλυμμένη τιμωρία.


• Δεν υπάρχει πάντα μια φυσική ή μια λογική συνέπεια για κάθε κατάσταση. Ωστόσο, όταν οι ενήλικοι είναι επιρρεπείς να σκέπτονται με αυτούς τους όρους, ενδέχεται να αυξήσουν τη δημιουργικότητα τους και να εξευρίσκουν τους κατάλληλους τρόπους με μεγαλύτερη συχνότητα.

Μερικά πράγματα που πρέπει να έχουμε υπ' όψιν μας:

Το παιδί χρειάζεται ενθάρρυνση σας το φυτό που χρειάζεται ήλιο και νερό.

Μπορούμε να αποδοκιμάζουμε τις πράξεις των παιδιών, χωρίς να αποδοκιμάζουμε τα ίδια τα παιδιά.

Ο έπαινος αναγνωρίζει το δημιουργό, η ενθάρρυνση αναγνωρίζει τη δημιουργία.

Η ελευθερία βλασταίνει από το σπόρο της πειθαρχίας.

Η τιμωρία είναι αποτελεσματική μόνο για αυτούς που δεν τη χρειάζονται.

Όταν ο γονιός τιμωρεί, η αντίδραση του παιδιού είναι: "Αν έχει αυτός το δικαίωμα να με τιμωρεί, τότε έχω και εγώ το ίδιο δικαίωμα να τον τιμωρώ".

Η τιμωρία μπορεί να εννοηθεί ότι το παιδί από μόνο του δεν έχει αξία.

Ο δημοκρατικός τρόπος ζωής είναι δύσκολος αλλά ο καλύτερος.

Όταν μας πνίγουν τα λάθη της δημοκρατίας, δεν χρειάζεται να παλινδρομούμε σε αυταρχικές μεθόδους, διορθώνονται με περισσότερη δημοκρατία.

Αφήστε το παιδί να νιώσει ισότιμο μέλος ανάμεσα σας.

Μόνο σε ένα ήρεμο και συμφιλιωμένο περιβάλλον μπορεί το παιδί να αναπτύξει ελεύθερα την προσωπικότητα του και το δυναμικό του.

Κλείνοντας θα θέλαμε να αναφερθούμε σε ένα ποίημα του Χαλίλ Γκιμπράν.

Τα παιδιά σου δεν είναι παιδιά σου.

Είναι οι γιοι και οι κόρες της Ζωής

που για αυτή λαχταρούν.

Μπορείς να τους δίνεις την 

αγάπη σου,

όχι όμως τις σκέψεις σου.

Γιατί έχουν δικές τους.

Μπορείς να στεγάζεις τα 

κορμιά τους, 

όχι όμως και τις ψυχες τους,

γιατί οι ψυχές τους ζουν στο

σπίτι του αύριο.

Αυτό το σπίτι δεν μπορείς να το 

επισκεφτείς,

μήτε ακόμα στα όνειρα σου.

Μπορείς να μοχθείς για να γίνεις

σαν κι αυτά,

όμως μη γυρεύεις να τα κάνεις

σαν και σένα.

Μόνο όμορφες αναμνήσεις έχω από το παραπάνω κείμενο. Το βρήκα τυχαία χθες στο πατρικό μου και θυμήθηκα τα χρόνια που πήγαινα στη σχολή Βρεφοκόμων. Ήταν μια εργασία που την είχα κάνει με ιδιαίτερη χαρά!

Τώρα τη μοιράζομαι μαζί σας!

Πηγή: Ρουντολφ Νταιϊκωρς & Περλ Κάσελ

          "Πέτα μακριά το ραβδί σου-Πειθαρχία χωρίς δάκρυα"

Read More [...]

Posted in γονιός, παιδιά, πειθαρχία, τιμωρία

Μερικές αλήθειες για τις πάνες.

Πως να επιλέξω το σωστό μέγεθος για το μωρό μου;

Τα μεγέθη πάνας βασίζονται στο βάρος του μωρού. Επιλέξτε ένα μέγεθος πάνας όπου το βάρος του μωρού σας τοποθετείται περίπου στη μέση του εύρους τιμών βάρους. Παρατηρείτε διαρροές; Δοκιμάστε μεγαλύτερο μέγεθος.



Η ηλικία του μωρού θα βοηθήσει επίσης να καταλήξετε στην κατάλληλη πάνα. Τα μεγαλύτερα παιδιά παράγουν περισσότερα ούρα κάθε φορά, αλλά δεν κάνουν τα τσίσα τους τόσο συχνά όσο τα βρέφη, επομένως χρειάζονται πάνες κατάλληλες για μεγαλύτερες ποσότητες και πίεση και οι οποίες είναι μεγαλύτερο μέγεθος από αυτό που ταιριάζει καλύτερα στο βάρος τους.





Πότε πρέπει να αγοράσω το επόμενο μεγαλύτερο μέγεθος;

Όταν μια πάνα δεν χωράει να περάσει στο κάτω μέρος της πλάτης του μωρού, όταν τρίβει το δέρμα του ή όταν αφήνει σημάδια γύρω από τη μέση του μωρού, σημαίνει ότι είναι πολύ μικρή. Δεν χρειάζεται να ακολουθείτε πιστά το βάρος που αναγράφεται στην ετικέτα της συσκευασίας. Εάν παρατηρήσετε διαρροές από την πάνα, δοκιμάστε μεγαλύτερο μέγεθος. Εννιά στις δέκα φορές, αυτό πετυχαίνει.



Γενικά, έχουμε την τάση να εστιάζουμε ιδιαίτερα στο βάρος. Όσο τα μωρά μεγαλώνουν, δεν αυξάνεται απλά ο όγκος (και το βάρος τους), αλλά αναπτύσσονται και οι σωματικές τους λειτουργίες. Για παράδειγμα, ένα μεγαλύτερο παιδί θα ουρεί λιγότερο συχνά από ένα μωρό, αλλά θα παράγει κάθε φορά μεγαλύτερη ποσότητα ούρων. Μερικές φορές τα πολύ δραστήρια παιδιά δεν έχουν χρόνο να ουρήσουν, καθώς τρέχουν και παίζουν συνεχώς, και το κάνουν όταν κοιμούνται. Αυτό σημαίνει ότι χρειάζεστε διαφορετικό τύπο πάνας, που δεν έχει να κάνει απολύτως με το βάρος του μωρού. Δοκιμάστε άλλα μεγέθη.



Πόσο συχνά κάνουν κακά τα μωρά;

Τα κακά των μωρών που θηλάζουν είναι συνήθως νερουλά, κιτρινωπά και κοκκώδη και έχουν ελαφρώς όξινη μυρωδιά. Η συχνότητα των κενώσεων ενός μωρού ποικίλλει σημαντικά. Μερικά μωρά κάνουν κακά τους σε κάθε πάνα, ενώ άλλα μόνο μία φορά την εβδομάδα.



Τα κακά των μωρών που θηλάζουν από μπιμπερό είναι πρασινωπά, και εάν παίρνουν συμπλήρωμα σιδήρου, είναι σχεδόν μαύρα.



Εάν τα κακά του είναι πολύ σκληρά, μάλλον το μωρό σας είναι δυσκοίλιο. Εάν κάνετε μασάζ με κυκλικές κινήσεις γύρω από τον ομφαλό του μωρού σας, θα το βοηθήσει. Μερικές φορές ίσως χρειαστεί να δώσετε στο μωρό καθαρτικό. Απευθυνθείτε στο γιατρό σας ή στην παιδιατρική κλινική.



Τι αποτρέπει τη διαρροή της πάνας;

Καταρχάς, ο εξαιρετικά απορροφητικός πυρήνας, που μπορεί να απορροφήσει πολύ περισσότερα ούρα απ’ ό,τι το μωρό μπορεί να παραγάγει κάθε φορά. Αυτό το υψηλό επίπεδο απορρόφησης, μαζί με καμπυλωτά, εύκαμπτα ελαστικά στα πόδια και τα πτερύγια προστασίας από διαρροές της πάνας σημαίνουν ότι ο κίνδυνος για διαρροές είναι που μικρός. Είμαστε πολύ περήφανοι για τα χαρακτηριστικά αυτά.



Είναι απαραίτητο οι πάνες να είναι τόσο μαλακές;

Είναι σημαντικό να φροντίζετε με πολλή προσοχή το δέρμα στον ποπό του μωρού που είναι μικρός και ευαίσθητος. Κάθε τμήμα της πάνας, περιλαμβανομένων των ελαστικών ταινιών της μέσης και των ποδιών, είναι μαλακό και εύκαμπτο.



Πόσο συχνά πρέπει να αλλάζω την πάνα του μωρού;

Τα μικρά μωρά κάνουν τα τσίσα τους συχνότερα απ’ ό,τι τα λίγο μεγαλύτερα παιδιά, επομένως πρέπει να αλλάζετε την πάνα τους πέντε ή έξι φορές την ημέρα ή μερικές φορές και συχνότερα, οκτώ ή εννιά φορές. Πρέπει να αλλάζετε πάντα την πάνα όταν το μωρό έχει κάνει κακά του.



Θα ήταν καλό να κοιτάζετε την πάνα πριν και μετά το γεύμα του μωρού. Ελέγχετε πάντα αν το μωρό σας είναι στεγνό όταν το βάζετε να κοιμηθεί.



Τη νύχτα πρέπει να του αλλάζετε πάνα μόνο εάν έχει κάνει κακά του ή εάν υπάρχουν διαρροές από την πάνα. (Σε αυτήν την περίπτωση, μάλλον έχετε λάθος μέγεθος πάνας. Δοκιμάστε μεγαλύτερη.)



Μπορείτε να επιλέξετε την πάνα σύμφωνα με την ηλικία του μωρού.

Προφανώς θα ήταν πολύ εύκολο εάν το μέγεθος του μωρού εξαρτιόταν αποκλειστικά από το βάρος του, αλλά δυστυχώς αυτό δεν ισχύει. Έχει, επίσης, να κάνει με την ηλικία του.



Όσο τα μωρά μεγαλώνουν, δεν αυξάνεται απλά το μέγεθός τους αλλά αναπτύσσονται και οι σωματικές τους λειτουργίες. Για παράδειγμα, ένα μεγαλύτερο παιδί θα ουρεί λιγότερο συχνά από ένα μωρό, αλλά θα παράγει μεγαλύτερη ποσότητα ούρων. Μερικές φορές τα πολύ δραστήρια παιδιά δεν έχουν χρόνο να ουρήσουν, καθώς τρέχουν και παίζουν συνεχώς, και το κάνουν όταν κοιμούνται. Αυτό σημαίνει ότι χρειάζεστε διαφορετικό είδος πάνας.



Επομένως, όταν επιλέγετε πάνα, ξεκινήστε επιλέγοντας μία που είναι κατάλληλη για το βάρος του μωρού. Εάν δεν εφαρμόζει καλά, μήπως είναι πολύ μεγάλη; Δοκιμάστε μικρότερο μέγεθος. Εάν εφαρμόζει καλά, αλλά παρατηρήσετε διαρροές, δοκιμάστε μεγαλύτερο μέγεθος.



Πηγή: www.paidikes-panes.gr 

Read More [...]

Posted in αλλαγή, βρέφος, γονιός, μωρό, πάνα

Ας βάλουμε τάξη!

Πως θα μάθει το μικρό σας να μην αφήνει πίσω του την.... καταστροφή; Ένα από τα άλυτα μυστήρια του σύμπαντος. Πως μπορεί ένα μικρό παιδί να προκαλέσει τόσο μεγάλο χάος μέσα σε ένα σπίτι; Όποιος έχει μικρό παιδί ξέρει ότι προτού προλάβει να συμμαζέψει το ένα δωμάτιο-στο οποίο μέχρι πριν από λίγα λεπτά βρισκόταν το αγγελούδι του-το διπλανό μοιάζει βομβαρδισμένο. Αν υπάρχει ένα ταλέντο που διαθέτουν όλα ανεξαρτήτως τα παιδιά, είναι αυτό της ακαταστασίας. Παραδόξως όμως για τα ίδια τα παιδιά η ακαταστασία είναι πηγή μάθησης!

"Τα παιδιά ανακαλύπτουν τον κόσμο που τα περιβάλλει εξερευνώντας τον και η ακαταστασία είναι φυσική συνέπεια των εξερευνήσεων αυτών" λέει η Jeanne Brooks-Gunn, καθηγήτρια παιδικής ανάπτυξης και διευθύντρια του Εθνικού Κέντρου Παιδιών και Οικογένειας του Πανεπιστημίου Columbia της Νέας Υόρκης. Τα παιδιά 2 και 3 ετών αντιλαμβάνονται κάθε είδους παιχνίδι ως αφορμή για εξερευνήσεις. "Πόσα τουβλάκια μπορώ να βάλω το ένα πάνω στο άλλο πάνω στο τραπέζι της κουζίνας;", "Αν ανακατέψω όλες μαζί τις νερομπογιές μου, τι θα βγει;". Όλα αυτά δεν σημαίνουν ότι θα πρέπει να ζείτε καθημερινά μέσα στο χάος ούτε πως δεν πρέπει το παιδί να ασχοληθεί με το συμμάζεμα. Μάλιστα, όσο εποικοδομητικό είναι το ίδιο το παιχνίδι, εξίσου εποικοδομητικό είναι και το να τακτοποιήσει το παιδί τα παιχνίδια που σκόρπισε παντού. Τακτοποιώντας, το παιδί εξασκείται στο μέτρημα, την επιλογή και την ομαδοποίηση των αντικειμένων. Το να του διδάξετε να αγαπά την τάξη θα ωφελήσει και εσάς και το ίδιο, θέλει όμως τον τρόπο του.





Μοιραστείτε τις δουλειές.

Προφανώς, θα τακτοποιήσετε ταχύτερα και με λιγότερο κόπο μόνες σας, αν όμως τρέχετε μονίμως πίσω από το παιδί μαζεύοντας ότι "σπέρνει" δεν θα μάθει ποτέ να τακτοποιεί. Επιπλέον, τα μικρά παιδιά δεν καταλαβαίνουν τι σημασία έχει το να είναι όλα τακτοποιημένα ούτε καν τι σημαίνει "τάξη", οπότε πρέπει να το μάθουν, και αυτό θα γίνει αν σας μιμηθούν. Αν, για παράδειγμα, το μικρό σας έχει κάνει άνω κάτω το δωμάτιο του, αναθέστε του μια απλή δουλειά (όπως το να έχει μαζέψει όλα τα αυτοκινητάκια του) κι εσείς αρχίστε να τακτοποιείτε κάτι άλλο στο δωμάτιο, ενώ ταυτόχρονα του λέτε για ποιους λόγους είναι απαραίτητο να τακτοποιεί κανείς τα πράγματα του (πχ "Αν μαζέψεις όλα τα αυτοκινήτακια σου μέσα σε ένα κουτί, θα ξέρεις που βρίσκονται και δεν θα τα ψάχνεις εδώ και εκεί όποτε θέλεις να παίξεις με αυτά"). Το παιδί θα συνεργαστεί πιο πρόθυμα απ' όσο περιμένετε, γιατί το μικρό της ηλικίας αυτής θέλουν πάρα πολύ να ικανοποιούν τους μεγάλους, για αυτό και στρώνονται αμέσως στη δουλειά για να βοηθήσουν. Έτσι νιώθουν ότι κατέχουν μια σημαντική θέση μέσα στην οικογένεια.



Μη βιάζεστε να τακτοποιήσετε.

Αν ακολουθείτε το μικρό σας με μια ηλεκτρική σκούπα ενώ παίζει, θα το αποθαρρύνετε από το να εξερευνά και να μαθαίνει. "Θα του αποσπάτε την προσοχή από αυτό που θέλει να κάνει και, ταυτόχρονα, θα του μεταδίδετε το μήνυμα ότι η καθαριότητα είναι σημαντικότερη από την εξερεύνηση" λέει η Tracy Kilgore, ειδικός της παιδικής ηλικίας στο Our Children's House, στο Μπειλορ του Ντάλας. Αρνητικά αποτελέσματα έχει επίσης το να του φωνάζετε επειδή κάνει άνω κάτω τα πάντα. Έτσι, το παιδί θα συνδέσει το παιχνίδι με την τιμωρία. Αποφύγετε τη συμπεριφορά αυτή εκτός κι αν βλέπετε πως υπάρχει κίνδυνος να κάνει ζημιά ή πως επίτηδες σκοπεύει να καταστρέψει κάτι.



Μειώστε τις απαιτήσεις σας.

Δεν χρειάζεται να μοιάζει το σπίτι σας με αχούρι ούτε όμως και με μουσείο. "Όταν έχετε μικρό παιδί δεν μπορείτε να περιμένετε ότι όλα ανεξαιρέτως τα δωμάτια θα είναι πεντακάθαρα και άψογα τακτοποιημένα" λέει ο Jan Faull, ένας από τους συγγραφείς του βιβλίου Dam Good Advice: Parenting ( Οι καλύτερες συμβουλές γαι τους γονείς). "Όσο και να προσπαθήσετε, είναι αδύνατο να το πετύχετε. Επομένως, γιατί να αγχώνεστε;". Αντίθετα, μπορείτε να θέσετε εφικτούς στόχους, ώστε να μη ζείτε στο απόλυτο χάος. Βάλτε κάποια όρια. Μπορείτε, για παράδειγμα, να πείτε στο παιδί ότι στο υπνοδωμάτιο σας και στο καθιστικό δεν επιτρέπεται να παίζει, αλλά μπορεί να παίζει στην κουζίνα και, φυσικά, στο δωμάτιο του. Αν δεν έχετε πολύ χώρο στο σπίτι, οριοθετήστε ακόμη πιο στενά τις "περιοχές παιχνιδιού", όπως το τραπέζι της κουζίνας ή το κρεβάτι. Θα χρειαστούν αρκετές επαναλήψεις και κάμποσος χρόνος μέχρι να θυμάται το παιδί τους κανόνες αυτούς, αλλά αν επιμείνετε με σταθερότητα υπενθυμίζοντας τους, το παιδί τελικά θα τους τηρήσει.



Τάξη δεν σημαίνει αγγαρεία.

Κανείς δεν ενθουσιάζεται κάνοντας το νοικοκυριό, αλλά μη δώσετε στο παιδί την εντύπωση πως πρόκειται για απίστευτο βάσανο. Προσπαθήστε να το κάνετε να φαίνεται σαν παιχνίδι στοιχηματίζοντας, για παράδειγμα, με το παιδί ποιος από τους δυο σας θα μαζέψει πρώτος το αρκουδάκι ή τραγουδώντας κάποιο τραγουδάκι και μετρώντας με το παιδί πόσες φορές θα χρειαστεί να το τραγουδήσετε μέχρι να τελειώσετε το συμμάζεμα. "Αν το παιδί δεν δείχνει διαθετιμένο να συμμετέχει, μην το δελεάζετε με κάποιο υλικό αντάλλαγμα, δώστε του όμως ένα κίνητρο" λέει η Dr Brooks-Gunn. Για παράδειγμα, "Αν μαζέψουμε γρήγορα όλα τα παιχνίδια, θα έχουμε χρόνο να διαβάσουμε μαζί ένα παραμύθι".



Μην απαιτείτε το τέλειο.

Τα μικρά παιδιά δεν διαθέτουν ακόμη ούτε τις κινητικές ικανότητες ούτε την αναγκαία προσοχή για να κάνουν με επιδεξιότητα ότι χρειάζεται για να συγυρίσουν. Μην αρχίσετε λοιπόν να μαλώνετε το μικρό σας επειδή του έπεσαν οι ξυλομπογιές και σκορπίστηκαν παντού καθώς προσπαθούσε να τις τακτοποιήσει μέσα στο κουτί τους ούτε αν ξέχασε να βάλει τα βρόμικα ρούχα του στο καλάθι με τα άπλυτα. Η συνεχής γκρίνια και κριτική ή οι επιπλήξεις θα έχουν το αντίθετο αποτέλεσμα από αυτό που επιδιώκετε. Το παιδί θα απογοητευθεί και θα παραιτηθεί γρήγορα από κάθε προσπάθεια. Στην ηλικία αυτή είναι πολύ πιο σημαντικό το να προσπαθήσει και όχι το να πετύχει ακριβώς αυτό που θέλετε. Η τεχνική του θα βελτιωθεί με την εξάσκηση και την ηλικία.



Τρικ που θα κάνουν το συγύρισμα παιχνίδι.

• Αποφύγετε το μπαούλο των παιχνιδιών στο οποίο τακτοποιούνται όλα μαζί τα παιχνίδια. Τα μικρά παιδιά προτιμούν την κατηγοριοποίηση επομένως, αν πρέπει να βάζει όλα τα παιχνίδια του σε ένα μεγάλο κουτί, θα χάσει την ευκαιρία να μάθει να τα ξεχωρίζει ανάλογα με ορισμένα χαρακτηριστικά τους. Προτιμήστε λοιπόν ένα κουτί για κάθε είδους παιχνιδιού.


• Τακτοποιήστε τα παιχνίδια κοντά στο πάτωμα ώστε να μπορεί το παιδί να τα φτάνει άνετα. Αν καθορίσετε τη θέση τους σε ψηλά ράφια, το παιδί δεν μπορεί να τα δει καλά για να ξεχωρίσει αυτά που θέλει ούτε θα μπορεί να τα πάρει όποτε θέλει. Επομένως, δεν έχει κανένα λόγο να τα τακτοποιήσει στη θέση αυτή.


• Βάλτε φωτογραφίες έξω από κάθε κουτί που να δείχνουν η καθεμιά το είδος των παιχνιδιών που περιέχει το κουτί, για παράδειγμα, ένα αυτοκινητάκι, ξυλομπογιές κλπ.


• Ψωνίστε επιλεκτικά ορισμένα είδη, για παράδειγμα τα είδη ζωγραφικής, ώστε να ξεπλένονται με νερό ή να σβήνουν εύκολα από υφάσματα, τοίχους και τραπέζια.

Η τάξη μετράει (πολύ!)

Το να μάθει το παιδί από μικρό να συγυρίζει είναι σημαντικό και όχι μόνο για να μην είναι άνω κάτω όλο το σπίτι. Μαθαίνει να οργανώνει τα πράγματα του και τα πρώτα αποτελέσματα θα φανούν διατηρώντας καθαρά και τακτικά τα τετράδια του στο σχολείο, τα CDs του στη θέση τους κλπ. Θα μάθει όμως και πολύ περισσότερα. Σύμφωνα με μια έρευνα του περιοδικού American Economic Review, τα παιδιά που μεγαλώνουν σε ένα περιβάλλον τακτικό έχουν καλύτερη απόδοση στο σχολείο και στο επάγγελμα τους αργότερα σε σύγκριση με παιδιά που μεγαλώνουν συνηθίζοντας στην ακαταστασία. "Αν τα παιδιά εξοικειωθούν με το συγύρισμα, μαθαίνουν να αναλαμβάνουν μια δουλειά και να την ολοκληρώνουν" λέει η Dr Jeanne Brooks-Gunn, που διηύθηνε την έρευνα αυτή. "Δεν έχει καμιά σημασία αν το παιδί έμαθε να τακτοποιεί το βράδυ λίγο πριν από τον ύπνο ή κάθε τόσο στη διάρκεια της ημέρας. Το σημαντικό είναι να αποτελεί η διαδικασία αυτή μέρος της καθημερινότητας του." Και κάτι ακόμη. Τα μικρά παιδιά υιοθετούν καλύτερα τη συνήθεια του συγυρίσματος αν ξέρουν ότι αυτό πρέπει να γίνεται σε καθορισμένο χρόνο μέσα στην ημέρα.



Πηγή: περιοδικό Parents

Read More [...]

Posted in ακαταστασία, γονιός, παιδιά, τακτοποίηση

Το αλφάβητο του νέου μπαμπά!

Στο δεξί σου χέρι κρατάς το πορτ μπεμπέ και κατεβαίνεις τα σκαλοπάτια του μαιευτηρίου. Καθώς τα βήματα σου είναι ιδιαίτερα προσεκτικά και σταθερά για να μην ξυπνήσει το μωρό, διερωτάσαι .. Και τώρα; Ένας καινούργιος ρόλος, μετά από αυτόν του συζύγου, έρχεται να συμπεριληφθεί στο βιογραφικό σου. Δεν είναι άλλος από αυτόν του πατέρα.

Ασφάλεια: Ως νέος μπαμπάς πρέπει να παρέχεις την ασφάλεια στο μωρό σου. Όσο πιο ασφαλής αισθάνεσαι εσύ για τον εαυτό σου, τόσο πιο σίγουρο θα είναι και το μωρό στην αγκαλιά σου.

Βόλτα: Η καθημερινή βόλτα του μωρού στο πάρκο μπορεί να ακούγεται σαν ένα ταξίδι στην έρημο χωρίς νερό. Η πρώτη φορά είναι δύσκολη. Ξεκίνα λοιπόν μια εικονική βόλτα. Μια εικονική βόλτα έχει κοντινές αποστάσεις πχ σαλόνι – κρεβατοκάμαρα,  προκειμένου να πάρεις τον «αέρα» του καροτσιού. Μην ανησυχείς δεν χρειάζεται δίπλωμα οδήγησης. Θα δεις ότι οι απογευματινές βόλτες στο πάρκο θα αποτελέσουν σε λίγο καιρό πρώτη σου προτεραιότητα.

Γάλα: Το μωρό τους πρώτους μήνες της ζωής του τρέφεται αποκλειστικά και μόνο με γάλα! Τα μωρά μπορεί στην αρχή να θηλάσουν είτε να πιουν κατευθείαν γάλα σε σκόνη του εμπορίου. Και στις δύο περιπτώσεις πάντως εσύ πρέπει να είσαι παρών στα γεύματα του. Αν σου είναι δύσκολο να απομνημονεύσεις τα γεύματα και τις ώρες που τρώει προκειμένου να είσαι απίκο, σημείωσέ τα στο organizer σου ή βάλε ένα post-it στο ψυγείο. 

Δουλειά: Το 8ώρο της δουλειάς σου θα περνάει σαν νερό καθώς θα κοιτάς κάθε λίγο και λιγάκι το ρολόι σου,  για το πότε θα επιστρέψεις στο σπίτι. Μην ανησυχείς όσο κουρασμένος και να είσαι,  αφού όλοι ξέρουμε ότι δίνεσαι ψυχή και σώμα στη δουλειά, η όρεξη και το κέφι να ασχοληθείς με το μωρό θα είναι αστείρευτα.

Ερωτήματα: Ερωτήματα αναζητούν απαντήσεις. Επιστράτευσε μπαμπά, θείους και ξαδέλφια για να τους θέσεις τα ερωτήματα σου. Οι απαντήσεις που θα πάρεις σίγουρα θα σε βοηθήσουν αρκετά. Μην ξεχάσεις να καλέσεις τους φίλους – μπαμπάδες μια ώρα πριν από τον αγώνα της αγαπημένης σας ποδοσφαιρικής ομάδας.  Θα έχουν πολλά να σου πουν. 
Εμπιστοσύνη: Όσο πιο πολύ ασχολείσαι με το μωρό τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η εμπιστοσύνη του σε εσένα. Δεν υπάρχουν λόγια που να περιγράφουν την στιγμή που μία σου αγκαλιά θα σταματάει ως δια μαγείας το κλάμα του.

Ζευγάρι: Μπορεί η οικογένεια σου να απέκτησε ένα καινούργιο μέλος σε καμία περίπτωση όμως δεν θα παραμελήσεις το έτερον ήμισύ σου. Προσπάθησε να ξεκλέψεις χρόνο προκειμένου να μείνετε μόνοι σας. Μια ωραία ταινία συντροφιά με την καινούργια συνταγή που μόλις έμαθες θα σας κάνει να θυμηθείτε τα παλιά.

Ησυχία: Δεν υπάρχει λόγος να περπατάς στις μύτες των ποδιών σου. Ηρέμησε, για να κοιμηθεί ένα μωρό, δεν χρειάζεται απόλυτη ησυχία.  Αυτό που πρέπει να γνωρίζεις είναι ότι,  το μωρό δεν πρέπει να συνηθίσει σε χώρους με απόλυτη ησυχία. Το αποτέλεσμα είναι ότι όσο μεγαλώνει δεν θα ξυπνάει με τον παραμικρό θόρυβο.

Θηλασμός: Μπορεί ο θηλασμός να είναι μια προσωπική στιγμή της μαμάς με το μωρό, κανένας όμως δεν σε αποκλείει από αυτό, ούτε χρειάζεσαι και  ιδιαίτερη πρόσκληση για να είσαι παρών. Δώσε εσύ το μωρό στη μαμά του να το θηλάσει και παράλληλα χάιδεψε το όση ώρα τρώει.

Ιατρική: Δεν χρειάζεται να έχεις πτυχίο ιατρικής για να είσαι σε θέση να καταλάβεις τι μπορεί να έχει ένα μωρό. Πρέπει να μπορείς να αναγνωρίζεις το κλάμα του μωρού σου. Τι κάνουμε στην περίπτωση που το μωρό έχει πυρετό ή πώς αντιμετωπίζουμε τα μικρά καθημερινά προβλήματα όπως πχ τους κολικούς. Δεν ξέρεις; Ενημερώσου τώρα για τις παιδικές και ασθένειες και πρόσθεση τώρα ως νούμερο  πρώτης ανάγκης στο κινητό σου, το κινητό του παιδιάτρου

Κλάμα: Για τους πρώτους μήνες της ζωής του, το  μωρό ως μέσο επικοινωνίας θα έχει τα γέλια και τα κλάματα. Πεινάει, έχει λερωθεί; Τι του συμβαίνει, άραγε. Προσπάθησε να αποκωδικοποιήσεις το κλάμα του. Προσοχή!  Μην πέσεις κατευθείαν στη λύση της πιπίλας! Μια αγκαλιά,  θα δεις ότι είναι αρκετή για να το ηρεμήσει.

Λάθος: Όλοι οι νέοι μπαμπάδες, κάνουν λάθη. Κανείς δεν γεννήθηκε μπαμπάς. Όλοι έγιναν στην πορεία . Κάθε λάθος είναι ευπρόσδεκτο. Τι και αν δεν κολλήσεις σωστά την πάνα του και ξεκολλήσει. Ε, και! Την επόμενη φορά θα τα πας καλύτερα. Προσοχή! Σε καμία περίπτωση δεν παραδίδουμε . . . την πάνα. 

Μπάνιο: Προετοίμασε το μπάνιο του μωρού σου. Κατάλληλη θερμοκρασία δωματίου, σωστή θερμοκρασία νερού, πετσέτες, σαμπουάν στην θέση τους και όλα είναι έτοιμα για το πρώτο του μπάνιο.

Ντύσιμο: Οι καιρικές συνθήκες αλλάζουν. Μια κρύο μια ζέστη! Είσαι άραγε στη θέση να μπορείς να αλλάξεις τα ρούχα του μωρού σου ή να το ντύσεις; Αν απάντησε όχι, ιδού η λύση. Όταν η μαμά ντύνει το μωρό ρίξε κλεφτές ματιές να δεις πως γίνεται. Όταν είσαι σίγουρος ότι έχει αποστηθίσει τις κινήσεις sos, πάρε εσύ το φορμάκι στα χέρια σου! 

Ξενύχτι: Οι πρώτοι μήνες συγκατοίκησης με το μωρό σου μπορούν να αντικατοπτριστούν στην λέξη ξενύχτι. Το μωρό μέχρι να βρει το καθημερινό του ωράριο και να ρυθμίσει το βιολογικό του ρολόι θα σου αναστατώνει τον βραδινό ύπνο. Stay cool! Θυμήσου την πενταήμερη εκδρομή πριν χρόνια που δεν είχες κλείσει μάτι και πάρε δυνάμεις. Κάθε φορά που το μωρό κλαίει, μπορείς  να σηκώνεσαι εναλλάξ με την σύντροφό σου και έτσι να ξεκλέβετε λίγη ώρα ύπνου.

Όνειρα: Κάθε είδους όνειρο είναι αποδεκτό. Κάνε όνειρα για το μέλλον του παιδιού και της οικογένειας σου. Και μην ξεχνάς ότι: «Αν μπορείς να το ονειρευτείς, μπορείς να το κάνεις» Walt Disney.

Πάνα: «Τι είναι αυτό που μυρίζει»; Ποτέ δεν αφήνουμε ένα μωρό με βρεγμένη ή λερωμένη πάνα γιατί εκτός της μυρωδιάς υπάρχει και η πιθανότητα το μωρό να πάθει έγκαυμα. Στην αρχή να  ξέρεις ότι θα πετάξεις πολλές πάνες στην προσπάθειά σου την τοποθετήσεις σωστά. Όταν όμως πάρεις το κολάι, δεν θα «ξεκολλάς».

Ρέψιμο: Βάλε στον ώμο σου ένα μικρό πανάκι και πάρε το μωρό αγκαλιά. Χτύπα το ελαφρά στην πλάτη και περίμενε να ρευτεί. Αποτελεσματικό δε είναι να περπατάς πάνω κάτω στο δωμάτιο, γιατί η διαδικασία του ρεψίματος είναι λίγο χρονοβόρα. 
Υ.Γ. Η διαδικασία αυτή ακολουθείται είτε στη μέση του φαγητού είτε στο τέλος.  

Σπίτι: Το σπίτι πρέπει να παρέχει απόλυτη ζεστασιά και προστασία, στο μωρό. Δεν καπνίζουμε ποτέ μέσα στο σπίτι. Αν είσαι καπνιστής και δεν το έχεις κόψει ακόμα, κάπνισε στο μπαλκόνι. Η θερμοκρασία του σπιτιού πρέπει να είναι σε κανονικές συνθήκες ούτε πολύ κρύο, ούτε πολύ ζέστη. Παράθυρα δε  κλειστά για να μην κάνουν ρεύμα και κρυολογήσει το μωρό.

Ταΐζω:  Αν το μωρό θηλάζει το μόνο που μπορείς να κάνεις είναι να είσαι παρών στην διαδικασία του θηλασμού. Αν όμως το μωρό δεν θηλάζει τότε πρέπει να είσαι εσύ αυτός που θα ετοιμάσει το γάλα του μωρού ή το τσάι του. Και όχι μόνο αυτός που θα το ετοιμάσει αλλά θα του το δώσεις κιόλας.

Ύπνος:  Πρέπει να γνωρίζεις  ότι όλα τα νεογέννητα δεν κοιμούνται με τον ίδιο ρυθμό και το ίδιο στυλ. Άλλα μωρά κοιμούνται βαριά άλλα ελαφριά, άλλα πάλι μουρμουρίζουν ή στριφογυρνάνε συνεχώς. Με τον καιρό θα μάθεις και το στυλ του δικού σου νεογέννητου. Πριν το βραδινό ύπνο μπορείς να κάνεις στο μωρό ένα χλιαρό μπάνιο. Το χλιαρό μπάνιο θα το ηρεμήσει και το μωρό θα κοιμηθεί πιο εύκολα. Επίσης μπορείς να βάλεις στο δωμάτιό του ένα μικρό φωτάκι για να μην είναι μέσα στα σκοτάδια αλλά και ένα cd  με κλασσική μουσική για να το ηρεμεί.

Φωνή: Η φωνή σου είναι ένα μέσο χαλάρωσης για το μωρό και όχι μόνο. Μίλα του γλυκά και σταθερά. Ο τόνος της φωνής σου συντροφιά με μια αγκαλιά θα ηρεμήσουν το μωρό από περιόδους κλάματος. Μίλα του όσο το δυνατόν πιο πολύ. Το να μιλάς στα μωρά ακόμα και από την πρώτη στιγμή της γέννησής του, τα βοηθούν να μάθουν και να κατανοήσουν πιο γρήγορα. Προσοχή! Δεν μιλάμε ποτέ στο μωρό, μωρουδίστικα.

Χέρια: Πάντα πριν παίξουμε με το μωρό πλένουμε τα χέρια μας. Ένα αντισηπτικό σαπούνι πρέπει να έχει τη θέση του στο νιπτήρα του μπάνιου δίπλα στο κανονικό σαπούνι. Παράλληλα πρέπει να εφοδιαστείς με υγρά χαρτομάντιλα, τα οποία θα υπάρχουν παντού, από την τσάντα της δουλειάς σου μέχρι το αμάξι.

Ψώνια: Η αποθήκη σου πρέπει να είναι πλήρως εξοπλισμένη. Δεν δικαιολογείται να τρέχεις τελευταία στιγμή να αγοράσεις πάνες και υποσέντονα. Μέσα στην αποθήκη σου πρέπει να υπάρχει πληθώρα από πάνες, υποσέντονα και μωρομάντηλα. Έτσι θα είσαι κοντά στο μωρό περισσότερες ώρες και δεν θα χρειαστεί να σπαταλάς τον χρόνο σου μπροστά στα ράφια των πολυκαταστημάτων .

Ώρες: «24 ώρες είναι τόσο λίγες».  Με ένα καλό προγραμματισμό της ημέρας θα δεις και μόνος σου  ότι οι 24ώρες της ημέρας είναι υπέρ αρκετές. Μην ξεχνάς το πρόγραμμά σου να είναι μοιρασμένο ισότοπα προς όλους σου τους ρόλους. Τώρα πια είσαι και σύζυγος και εργαζόμενος μα πάνω απ ΄όλα είσαι πατέρας. 

Πηγή:  www.babyspace.gr

Read More [...]

Posted in γονιός, οικογένεια, πατέρας

Το σύνδρομο της ανατάραξης του μωρού (shaken baby syndrome)

Η εικόνα του γονιού που παίζει με το μωρό του, πετώντας το στον αέρα και στη συνέχεια πιάνοντάς το, είναι γνωστή ανά την υφήλιο. Η εικόνα του θυμωμένου ενήλικου που κουνά βίαια το μωρό που κλαίει είναι επίσης συνηθισμένη. Αυτό που είναι λιγότερο γνωστό είναι το γεγονός ότι αυτή η πρακτική έχει συχνά ως αποτέλεσμα τον τραυματισμό του εγκεφάλου του μωρού. Υπολογίζεται ότι στις ΗΠΑ 3.000 παιδιά κάθε χρόνο υποφέρουν από το σύνδρομο της ανατάραξης του μωρού λόγω κακοποίησης. Το 25% αυτών των μωρών θα πεθάνει, ενώ το 60% θα έχει μόνιμες αναπηρίες για την υπόλοιπη ζωή του.



Το σύνδρομο της ανατάραξης του μωρού είναι ένας σοβαρός εγκεφαλικός τραυματισμός που συμβαίνει, όταν ένας εξουθενωμένος ή γονιός ή αυτός που φροντίζει το μωρό χάνει τον έλεγχο και αρχίζει να ταρακουνά το μωρό για να το κάνει να σταματήσει. Οποιοσδήποτε είναι παρών σε ένα τέτοιο ταρακούνημα μωρού μπορεί να αντιληφθεί ότι είναι επικίνδυνο. Τα συμπτώματα του συνδρόμου της ανατάραξης στο μωρό είναι λήθαργος, εκνευρισμός, μειωμένη όρεξη και εμετοί. Αν η ανατάραξη είναι πολύ σοβαρή, τότε μπορεί να παρατηρηθούν δυσκολία στην αναπνοή, σπασμοί, ακόμα και κωματώδης κατάσταση. Τα πιο ελαφρά συμπτώματα του συνδρόμου μπορεί να εκληφθούν από τον παιδίατρο λανθασμένα ως γρίππη ή κολικός. Οι τεχνικές εγκεφαλικής απεικόνισης (MRI, CT scan), η ακτινογραφία κεφαλιού και η οφθαλμολογική εξέταση για να διαπιστωθεί η ύπαρξη αιμορραγίας στα μάτια χρησιμοποιούνται για τη διάγνωση του συνδρόμου.



Μια έρευνα στο Colorado των ΗΠΑ κατέδειξε ότι οι πιθανότεροι "δράστες" που προκαλούν το σύνδρομο της ανατάραξης του μωρού με αποτέλεσμα τον εγκεφαλικό τραυματισμό του είναι ο βιολογικός πατέρας (37%), ο φίλος της μητέρας (20,5%), οι γυναίκες μπέιμπι σίτερ (17,3%) και, τέλος, η μητέρα (12,6%). Η πρόληψη είναι πολύ σημαντικός παράγοντας για την αποφυγή του συνδρόμου της ανατάραξης. Ένα πολύ μεγάλο ποσοστό του γενικού κοινού δεν γνωρίζει ότι το να ταρακουνά κανείς ένα μωρό μπορεί να έχει ολέθριες επιπτώσεις στην υγεία του. Και μόνο αυτό είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό. Ακόμα και αν το μωρό επιζήσει ενός ή περισσότερων βίαιων ταρακουνημάτων, οι επιπτώσεις για το ίδιο και την οικογένειά του είναι τεράστιες. Τόσο το συναισθηματικό όσο και το οικονομικό βάρος είναι δυσβάσταχτα.



Τι να κάνετε, όταν το μωρό κλαίει:



-Σιγουρευτείτε ότι όλες οι βασικές ανάγκες του έχουν καλυφθεί (φαγητό, πάνα, κατάλληλο ντύσιμο κ.λπ.).

-Δώστε του μια πιπίλα.

-Πηγαίνετε το μωρό μια βόλτα.

-Πάρτε αγκαλιά το μωρό και περπατήστε στο σπίτι.

-Τηλεφωνήστε σε ένα δικό σας άνθρωπο για βοήθεια και υποστήριξη και κάντε ένα διάλειμμα.

-Βάλτε το μωρό στην κούνια του, σιγουρευτείτε ότι είναι ασφαλές, κλείστε την πόρτα και πηγαίνετε σε άλλο δωμάτιο. Κάθε πέντε, δέκα λεπτά ρίχνετε μια ματιά στο μωρό.



Για να αποφύγετε πιθανό τραυματισμό:



-Σιγουρευτείτε ότι όλοι όσοι ασχολούνται με το μωρό σας γνωρίζουν τους κινδύνους της ανατάραξης, συμπεριλαμβανομένων φίλων, συγγενών, μπέιμπι σιτερ, αδελφών και οποιουδήποτε δεν έχει εμπειρία με μωρά και μικρά παιδιά.

-Υποβαστάζετε το κεφάλι και το λαιμό του μωρού σας, όταν το έχετε αγκαλιά ή το μεταφέρετε.

-Όταν παίζετε, να είστε προσεχτικοί και να κάνετε απαλές κινήσεις. Ποτέ μην πετάτε το μωρό στον αέρα για να το ξαναπιάσετε, ποτέ μην του κάνετε κούνια κρατώντας το από τους αστραγάλους και μην κάνετε τζόκινγκ έχοντας το μωρό στην πλάτη σας.

-Θα πρέπει να γνωρίζετε τι να κάνετε όταν το μωρό σας κλαίει. Το κλάμα, και ιδιαίτερα αυτό ενός μωρού με κολικό, είναι η συμπεριφορά που κάνει ένα γονιό να ταρακουνήσει το μωρό του. Το κλάμα μπορεί να είναι ένα σημάδι ότι το μωρό θέλει φαγητό ή καθαρή πάνα, έχει πυρετό, είναι κουρασμένο, θέλει να κοιμηθεί, δέχτηκε πολλά ερεθίσματα κ.λπ.

-Να φροντίζετε τον εαυτό σας, να αναγνωρίζετε πότε έχετε κουραστεί και να ζητάτε βοήθεια.



Πηγή: health.in.gr

Read More [...]

Posted in βρέφος, γονιός, μωρό

Ένας γονιός... σε δύο ρόλους

Οι μονογονεϊκές οικογένειες, δηλαδή οι οικογένειες που αποτελούνται από έναν μόνο γονιό (συνήθως τη μητέρα) που μεγαλώνει μόνος του τα παιδιά, έχουν πολλαπλασιαστεί. Στοιχεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας Ελλάδας και της Eurostat δείχνουν ότι οι μονογονεϊκές οικογένειες φθάνουν το 21,9% του συνολικού αριθμού των οικογενειών με παιδιά, δηλαδή μία στις πέντε οικογένειες είναι μονογονεϊκή, ενώ η δημογραφική έρευνα στην Ευρώπη αποκαλύπτει ότι 8% από τα 72 εκατομμύρια παιδιά κάτω των 16 ετών που ζουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δηλαδή 5,62 εκατομμύρια παιδιά, ζουν σε μονογονεϊκές οικογένειες.

Προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι μόνοι γονείς

Είναι φανερό ότι σε όλες τις περιπτώσεις (εκτός από αυτές των άγαμων μητέρων) μια οικογένεια γίνεται μονογονεϊκή αφού πρώτα περάσει μία περίοδος κατά την οποία οι δύο γονείς ζούσαν μαζί με τα παιδιά τους. Ωστόσο, κάποιοι λόγοι, απρόβλεπτοι και ορισμένες φορές αναπόφευκτοι, συνέτειναν ώστε η οικογένεια να μετατραπεί σε μονογονεϊκή. Η αλλαγή μπορεί να είναι στιγμιαία και τραγική (σε περιπτώσεις αιφνίδιου θανάτου) και άλλοτε χρονοβόρα, γεμάτη συγκρούσεις, πόνο και πικρία (σε περιπτώσεις διαζυγίων και μακροχρόνιων ασθενειών που οδηγούν στο θάνατο).

Κάτω από τέτοιες συνθήκες, ο ένας γονιός αναλαμβάνει μόνος, χωρίς το σύντροφό του, να μεγαλώσει τα παιδιά του, έχοντας να αντιμετωπίσει ένα πλήθος προβλημάτων, που διακρίνονται κυρίως σε τρεις μεγάλες κατηγορίες: οικονομικά, ψυχοκοινωνικά και νομικά. Ο γονιός καλείται να αναλάβει όλες τις ευθύνες της φροντίδας των παιδιών και του σπιτιού και της διαχείρισης των οικονομικών και των κοινωνικών υποχρεώσεων της οικογένειας, αλλά και να αντιμετωπίσει τόσο τις δικές του ψυχικές αντιδράσεις όσο και εκείνες των παιδιών του (λύπη, θρήνος, αποδιοργάνωση, κατάθλιψη, μειωμένη αυτοεκτίμηση, άγχος κ.ά.). Ένα ιδιαίτερα σημαντικό πρόβλημα των μόνων γονέων μπορεί να είναι η εύρεση εργασίας όταν το παιδί είναι μικρό, αλλά και η εύρεση χρόνου για τα παιδιά. Ένα άλλο είναι οι συμπεριφορές που αντιμετωπίζει το παιδί και η ωριμότητα που έχει ο γονιός ώστε να μπορέσει να του δώσει να καταλάβει ότι οικογένεια είναι μπαμπάς και μαμά με παιδιά, αλλά και μαμά με παιδιά ή μπαμπάς με παιδιά.

Συναισθήματα των γονέων

Όλοι οι γονείς που ζουν μόνοι με τα παιδιά τους καλούνται να αντιμετωπίσουν αλλαγές τόσο στον τρόπο ζωής τους όσο και στη συναισθηματική τους κατάσταση. Αυτές οι αλλαγές δημιουργούν μερικές φορές απογοήτευση και θυμό, η σωστή διαχείριση των οποίων είναι απαραίτητη προϋπόθεση για μια υγιή οικογενειακή ζωή.

Μερικές από τις πιο συχνές αιτίες απογοήτευσης των μόνων γονέων είναι οι εξής:

• Αλλαγή. Πολλοί γονείς νιώθουν ότι χάνουν τον έλεγχο των αλλαγών που συμβαίνουν στη ζωή τους, ειδικά όταν βρίσκονται στα πρώτα στάδια προσαρμογής.


• Φόβος. Οι γονείς που μεγαλώνουν μόνοι τα παιδιά τους είναι απόλυτα φυσιολογικό να φοβούνται ότι δεν θα μπορέσουν να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους και να είναι καλοί γονείς.


• Άγχος. Η καθημερινότητα σε μία μονογονεϊκή οικογένεια είναι δύσκολη και τα πρακτικά ζητήματα που πρέπει να αντιμετωπίζονται δημιουργούν άγχος. Επιπλέον, η προσαρμογή σε αυτή τη νέα κατάσταση (μονογονεϊκή οικογένεια) είναι από μόνη της μία διαδικασία που προκαλεί άγχος.


• Απώλεια. Συναισθηματικά, η έλλειψη ή η απώλεια ενός ανθρώπου που αποτελούσε μέχρι σήμερα κομμάτι της ζωής μας, είναι μία δύσκολη περίοδος. Η αίσθηση απώλειας είναι πολύ δυνατή για όλους τους ανθρώπους όταν χάνουν κάποιον δικό τους, είτε λόγω χωρισμού είτε λόγω θανάτου.


• Έλλειψη βοήθειας. Όλοι οι γονείς που μεγαλώνουν τα παιδιά τους μόνοι έχουν ανάγκη από υποστήριξη, βοήθεια και υποδομές που θα τους βοηθήσουν να κάνουν τη ζωή τους καλύτερη και πιο απλή. Μοναξιά. Δεν είναι εύκολο να αντιμετωπίσει κανείς μόνος του τόσο μεγάλες αλλαγές. Και κάποιοι άνθρωποι φοβούνται τη μοναξιά περισσότερο από κάποιους άλλους.

Παιδιά μονογονεϊκών οικογενειών

Τι γίνεται όμως με τα παιδιά; Υπάρχουν δύο αντικρουόμενες απόψεις: σύμφωνα με την πρώτη, η μονογονεϊκή οικογένεια έχει αρνητικές συνέπειες για τα παιδιά και τα παιδιά που προέρχονται από τέτοιες οικογένειες είναι κακοί μαθητές και συχνά έχουν αντικοινωνική συμπεριφορά, ενώ, σύμφωνα με τη δεύτερη, τα παιδιά μονογονεϊκών οικογενειών δεν έχουν χειρότερη εξέλιξη από τα παιδιά που μεγαλώνουν με τους δύο γονείς τους. Η τελευταία αυτή άποψη υποστηρίζει ότι τα παιδιά επηρεάζονται αρνητικά από τις κοινωνικές, οικονομικές και ψυχολογικές συνθήκες και όχι από την ίδια τη μονογονεϊκότητα.

Είναι ευρέως γνωστό ότι τα παιδιά που ζουν σε μονογονεϊκές οικογένειες έχουν πολύ μεγαλύτερες πιθανότητες να διαβιούν κάτω από το όριο της φτώχειας, από εκείνα των οικογενειών με δύο γονείς. Στην Ελλάδα, το ποσοστό των παιδιών που ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας είναι διπλάσιο στις μονογονεϊκές οικογένειες, φθάνοντας το 24,9% (με ποσοστό παιδιών σε μονογονεϊκές οικογένειες το 3,7%). Καλύτερη χώρα είναι η Σουηδία με 6,7% και χειρότερη οι Η.Π.Α. με 55,4% των παιδιών μονογονεϊκών οικογενειών να ζουν στη φτώχεια.

Εφόσον οι ανάγκες του παιδιού σας για αγάπη, φροντίδα, σεβασμό, ενθάρρυνση, προσοχή, εμπιστοσύνη, παροχή ερεθισμάτων, ασφάλεια, υποστήριξη και καθοδήγηση ικανοποιούνται, θα μεγαλώσει χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα. Να θυμάστε ότι κανείς γονιός δεν είναι τέλειος και όλοι αντιμετωπίζουν δυσκολίες. Είναι πολύ σημαντικό να ακούτε το παιδί σας και να συζητάτε μαζί του, εξηγώντας του και όχι διατάζοντάς το, καθώς αυτό ενισχύει την αυτοπεποίθησή του. Τα παιδιά που παραμελούνται γίνονται συχνά εσωστρεφή ή «δύσκολα». Η αποτελεσματική επικοινωνία και η σχέση που αναπτύσσεται μεταξύ του παιδιού και του γονέα μέσα από τη συζήτηση βοηθά στην υγιή συναισθηματική και ψυχική ανάπτυξη του παιδιού και αυξάνει τις πιθανότητες να μοιραστεί το παιδί με το γονιό του ένα ενδεχόμενο πρόβλημα που αντιμετωπίζει.

Παράγοντες που συμβάλλουν στη υγιή εξέλιξη του παιδιού

Οι αντιδράσεις των παιδιών και η προσαρμογή τους επηρεάζονται από τις επικρατούσες στο περιβάλλον τους στάσεις και αντιλήψεις, την υποστήριξη που λαμβάνουν, τις σχέσεις των μελών της οικογένειας, τις περιβαλλοντικές και οικονομικές μεταβολές, καθώς και τα χαρακτηριστικά και την ψυχοκοινωνική ωριμότητα του ίδιου του παιδιού. Ωστόσο, καθοριστικοί παράγοντες για την υγιή εξέλιξη του παιδιού είναι:

• Σταθερή οικονομική κατάσταση της οικογένειας.


• Ψυχική υγεία και ισορροπία του γονιού και ικανότητα να καλύψει τις συναισθηματικές ανάγκες του παιδιού (σε περίπτωση διαζυγίου, απουσία συγκρούσεων και εχθρότητας μεταξύ των γονιών τόσο πριν όσο και μετά το διαζύγιο).


• Ικανότητα γονιού για διαπαιδαγώγηση και επίβλεψη του παιδιού (σε περίπτωση διαζυγίου, κοινή στάση των γονιών ως προς την ανατροφή του παιδιού).


• Συζήτηση, ποιοτική επικοινωνία, σταθερά όρια και προσδοκίες, συνεπής έλεγχος και επίβλεψη, εκδήλωση αγάπης και τρυφερότητας (σε περίπτωση διαζυγίου, συχνότητα και συνέπεια στην επικοινωνία και επαφή με το γονιό που δεν ζει με το παιδί).


• Ψυχολογική επάρκεια του παιδιού και ικανότητα προσαρμογής.


• Κλίμα που επιτρέπει την ανοικτή συζήτηση και την έκφραση ενδεχόμενων αποριών και ανησυχιών του παιδιού.


• Στήριξη των μελών της μονογονεϊκής οικογένειας από φιλικά και συγγενικά πρόσωπα και συμμετοχή σε κοινές δραστηριότητες.

Συμβουλές για τους γονείς

Η ζωή για τους γονείς που μεγαλώνουν μόνοι τα παιδιά τους είναι πιο δύσκολη από αυτή των οικογενειών με δύο γονείς, μπορεί όμως να είναι πολύ καλή.

• Να θυμάστε ότι είστε το σημαντικότερο πρόσωπο στη ζωή του παιδιού σας. Υπενθυμίζετέ του συχνά πόσο το αγαπάτε και μιλάτε του με θετικό τρόπο, καθώς οι σκληρές εκφράσεις μπορεί να έχουν ιδιαίτερα επιβλαβείς συνέπειες για την αυτοεκτίμηση του παιδιού.


• Προσπαθήστε να εξασφαλίσετε βοήθεια όταν δυσκολεύεστε να διεκπεραιώσετε κάποια πράγματα. Οργανώστε τις δουλειές σας κι αν δείτε ότι δεν τα προλαβαίνετε όλα, μη διστάσετε να ζητήσετε βοήθεια από ένα στενό φίλο, ένα συγγενικό πρόσωπο ή έναν καλό γείτονα.


• Προσπαθήστε να ικανοποιείτε και τις δικές σας ανάγκες, καθώς εάν αισθάνεστε εσείς καλά αυτό μεταδίδεται και στο παιδί σας. Όταν νιώθετε ότι δεν μπορείτε να αντεπεξέλθετε, προσπαθήστε να χαλαρώσετε προσφέροντας στον εαυτό σας κάτι που σας κάνει να αισθάνεστε ευχάριστα, όπως π.χ. ένα ζεστό μπάνιο.


• Αφιερώνετε χρόνο για να συζητάτε με το παιδί σας και ενθαρρύνετέ το να μοιράζεται μαζί σας τις σκέψεις και τα συναισθήματά του. Να θυμάστε ότι η σχέση σας μαζί του είναι πιο σημαντική από τις δουλειές του σπιτιού.


• Μην αφήνετε τα προβλήματά σας να επηρεάζουν τον τρόπο που συμπεριφέρεστε στο παιδί σας. Προσπαθήστε να αντιμετωπίζετε τα μικροπροβλήματα με χιούμορ.


• Υπενθυμίζετε στον εαυτό σας ότι είστε ο ενήλικας και πρέπει να δίνετε το καλό παράδειγμα στο παιδί σας για το πώς να συμπεριφέρεται.


• Μοιραστείτε με κάποιο οικείο πρόσωπο το πρόβλημα που αντιμετωπίζετε και σας αγχώνει. Εκτός από την ανακούφιση που θα αισθανθείτε που το συζητήσατε, μπορεί και να σας προτείνει κάποια λύση που δεν είχατε σκεφτεί.


• Σε περίπτωση διαζυγίου, διαβεβαιώστε το παιδί ότι δεν φταίει αυτό και ότι και οι δύο το αγαπάτε όπως πριν. Συζητήστε μαζί του για να μάθετε τα συναισθήματά του και σε καμία περίπτωση μην το εμπλέκετε σε ενδεχόμενες διενέξεις.


• Σε περίπτωση θανάτου, αφήστε το παιδί να μιλήσει και να εκφράσει τη λύπη του. Μην κρύβετε τη θλίψη σας, καθώς αυτό θα το βοηθήσει να μάθει ότι δεν είναι κακό να κλαις όταν χαθεί ένα πρόσωπο που αγαπάς.

Πηγή: e-child.gr

Read More [...]

Posted in γονιός, οικογένεια, παιδιά