25 Απρ 2012




Κατά τη διάρκεια των τελευταίων 20 ετών, οι έφηβοι έχουν επωφεληθεί από την πρόοδο στον τομέα της εκπαίδευσης και της δημόσιας υγείας. Ωστόσο, οι ανάγκες πολλών εφήβων παραμελούνται με πάνω από 1 εκατομμύριο να χάνουν τη ζωή τους κάθε χρόνο και δεκάδες εκατομμύρια ακόμα να στερούνται την εκπαίδευση, διαπιστώνει σήμερα μια νέα έκθεση της UNICEF.

Η έκθεση, για παράδειγμα, προσδιορίζει την υποσαχάρια Αφρική ως το χειρότερο μέρος που θα μπορούσε να ζει ένας έφηβος. Ο εφηβικός πληθυσμός της περιοχής εξακολουθεί να αυξάνεται και προβλέπεται πως θα έχει το μεγαλύτερο αριθμό εφήβων στον κόσμο μέχρι το 2050. Αλλά μόνο τα μισά παιδιά στην υποσαχάρια Αφρική τελειώνουν το δημοτικό σχολείο και η απασχόληση των νέων είναι σε χαμηλά επίπεδα.

Με τον τίτλο «Πρόοδος για τα Παιδιά: Μια έκθεση για τους εφήβους» η έκθεση επισημαίνει άλλες πολύ ανησυχητικές συνέπειες εξαιτίας του ότι τα οφέλη της προόδου δεν καταμερίζονται εξίσου μεταξύ των συνολικά 1,2 δισεκατομμυρίων εφήβων - που ορίζονται από τα Ηνωμένα Έθνη οι ηλικίες μεταξύ των 10 και 19 ετών - που ζουν σήμερα σε όλες τις περιοχές του κόσμου.

Επισημαίνει επίσης μια σημαντική ανάγκη για αύξηση των επενδύσεων σε όλες τις πτυχές της ζωής και της ευημερίας των εφήβων - ακόμη και στον αγώνα τους για επιβίωση. Κάθε χρόνο 1,4 εκατομμύρια έφηβοι πεθαίνουν από τροχαία ατυχήματα, επιπλοκές του τοκετού, αυτοκτονίες, το AIDS, τη βία και άλλες αιτίες. Σε ορισμένες χώρες της Λατινικής Αμερικής, περισσότερα αγόρια πεθαίνουν ως αποτέλεσμα ανθρωποκτονίας, παρά από τροχαία ατυχήματα ή αυτοκτονίες. Στην Αφρική, οι επιπλοκές στην εγκυμοσύνη και τον τοκετό είναι η κορυφαία αιτία θανάτου για τα κορίτσια ηλικίας 15 έως 19 ετών.

Τα παιδιά που εισέρχονται στην εφηβεία είναι όλο και περισσότερο εκτεθειμένα στη βία - σε σχέση με την παιδική ηλικία, όπου οι ασθένειες και η διατροφή είναι οι σημαντικότερες απειλές. Τα κορίτσια στη εφηβεία είναι ιδιαίτερα ευάλωτα στη βία στο γάμο. Σε έρευνα στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, το 70% των κοριτσιών ηλικίας 15 έως 19 ετών, που είχαν παντρευτεί, γνώρισαν τη βία στα χέρια του τωρινού ή πρώην συντρόφου ή συζύγου τους.

Οι έφηβοι, ιδιαίτερα τα κορίτσια, αναγκάζονται συχνά να εγκαταλείψουν την παιδική ηλικία και να αναλάβουν τους ρόλους των ενηλίκων πριν να είναι έτοιμα, περιορίζοντας τις ευκαιρίες τους να μάθουν και να αναπτυχθούν και θέτοντας την υγεία και την ασφάλειά τους σε κίνδυνο. Πάνω από το ένα τρίτο των γυναικών ηλικίας 20 έως 24 ετών στις αναπτυσσόμενες χώρες, με εξαίρεση την Κίνα, ήταν παντρεμένες ή σε δεσμευτική σχέση πριν από την ηλικία των 18 ετών, με περίπου το ένα τρίτο από αυτές που παντρεύτηκαν κάτω των 15 ετών.

Τα ποσοστά γεννήσεων μεταξύ εφήβων είναι σχετικά υψηλά στη Λατινική Αμερική, την Καραϊβική και την υποσαχάρια Αφρική, ενώ στο Νίγηρα, οι μισές γυναίκες ηλικίας 20 έως 24 ετών γέννησαν πριν από την ηλικία των 18 ετών.

Περίπου 71 εκατομμύρια παιδιά δευτεροβάθμιας σχολικής ηλικίας σε όλο τον κόσμο δεν πηγαίνουν σχολείο και 127 εκατομμύρια νέοι μεταξύ 15 και 24 ετών είναι αναλφάβητοι - η συντριπτική πλειοψηφία στη Νότια Ασία και την υποσαχάρια Αφρική.

Η έκθεση αναφέρει ότι απαιτούνται σημαντικές προσπάθειες στα προγράμματα και τις πολιτικές που απαιτούνται για την πραγμάτωση των δικαιωμάτων όλων των εφήβων. Η εφηβεία είναι μια κρίσιμη φάση της παιδικής ηλικίας κατά την οποία η κατάλληλες επενδύσεις μπορούν να σπάσουν τον κύκλο της φτώχειας και να αποφέρουν κοινωνικά, οικονομικά και πολιτικά οφέλη για τους εφήβους, τις κοινότητες και τα έθνη.

Πηγή: unicef.gr

19 Απρ 2012

Διάβασμα: Οργανωθείτε!


Το πρώτο πράγμα που μπορούμε να σας πούμε: Αν το μικρό σας αντιμετωπίζει προβλήματα με το σχολείο, μη βιάζεστε να αναζητήσετε  έξτρα υποστήριξη, προσλαμβάνοντας εκπαιδευτικό στο σπίτι. Η βοήθεια αυτού του είδους από τόσο μικρή ηλικία υπονομεύει την αυτοπεποίθηση του παιδιού, το οποίο πιστεύει ότι δεν μπορεί να τα καταφέρει μόνο του. Δεν βοηθάει, όμως, ούτε να είστε συνεχώς δίπλα ή πάνω από το παιδί. Το διάβασμα είναι μια υπόθεση που αφορά το παιδί και όχι εσάς. Αυτό σημαίνει ότι το παιδί πρέπει να διαβάζει κι όχι να το διαβάζετε. Δεν πρέπει να ευνοείτε την παθητικότητα. Το σημαντικό είναι να εκπαιδεύσετε το παιδί από νωρίς ώστε να μάθει να μελετά μόνο του.

Όσο το παιδί εξοικειώνεται με τη διαδικασία και τις μεθόδους μελέτης, μαθαίνει να αναπτύσσει τις δικές του τεχνικές. Η σωστή καθοδήγηση, ωστόσο, μπορεί να είναι εξαιρετικά σημαντική, γιατί βοηθάει το παιδί να αισθανθεί πιο σίγουρο για τον εαυτό του, πράγμα που μπορεί να έχει ευεργετικές συνέπειες στις επιδόσεις του.

Καθώς "η αρχή είναι το ήμισυ του παντός", δώστε έμφαση στο να βρει εγκαίρως τρόπους για ένα αποτελεσματικό διάβασμα. Ας πάρουμε, λοιπόν, τα πράγματα με τη σειρά:


  • Αποκτήστε ρεαλιστικές προσδοκίες
Πολλά προβλήματα προέρχονται από το γεγονός ότι έχουμε υπερβολικές προσδοκίες από τα παιδιά μας. Μη θέτετε υψηλούς στόχους, αν δεν θέλετε να απογοητευθείτε. Και αντίστροφα: Τα παιδιά αποθαρρύνονται, όταν προσδοκάτε από αυτά να καταφέρουν κάτι πολύ δύσκολο.


  • Αποφύγετε την υπερφόρτωση
Μην ξεκινάτε όλες τις νέες δραστηριότητες μαζί φορτώνοντας ασφυκτικά το πρόγραμμα. Όσο πιο κουρασμένο νιώθει το παιδί τόσο μειώνονται οι επιδόσεις του. Δώστε του χρόνο και μην το πιέζετε.


  • Κάνετε συχνά διαλείμματα
Τα συχνά διαλείμματα χαλάρωσης βοηθούν το παιδί να αποβάλει το στρες και να φορτώσει τις μπαταρίες του για να συνεχίσει. Να θυμάστε ότι το παιχνίδι πρέπει να εμπεριέχεται στο πρόγραμμα του παιδιού σε καθημερινή βάση.


  • Επιβραβεύστε άμεσα
Μη μένετε μόνο στα λόγια. Επιβραβεύστε και με πράξεις κάθε φορά που το παιδί ολοκληρώνει τη μελέτη του με επιτυχία ή σημειώνει καλές επιδόσεις στο σχολείο. Με ένα φιλί ή μια αγκαλιά, μία έξοδο για φαγητό ή μία επίσκεψη στον παιδότοπο.


  • Συχνή ενημέρωση από το δάσκαλο
Επιδιώξτε να έρχεστε σε συχνή επαφή με το δάσκαλο ή τη δασκάλα του παιδιού, όχι μόνο για να ενημερώνεστε για τις επιδόσεις του αλλά και για συμβουλές, όπως πόση ώρα πρέπει να αφιερώνει στη μελέτη ή πως να το βοηθήσετε να αντιμετωπίσει συγκεκριμένες αδυναμίες.


  • Αποκλείστε παθολογικά προβλήματα
Ελλειμματική προσοχή, υπερκινητικότητα, προβλήματα ακοής ή ομιλίας, μαθησιακές δυσκολίες, ακόμα και φαρμακευτικές αγωγές, πολλές φορές πλήττουν τις επιδόσεις. Σε αυτή την περίπτωση απευθυνθείτε στον ειδικό, ο οποίος θα σας δώσει τη σωστή καθοδήγηση και οπωσδήποτε ενημερώστε το δάσκαλο με τον οποίο θα πρέπει να υπάρχει η ανάλογη συνεργασία.



Οργανώστε το χώρο μελέτης
Το περιβάλλον που μελετά το παιδί είναι πολύ σημαντικό. Ο χώρος πρέπει να είναι καλά οργανωμένος και οι συνθήκες κατάλληλες για να ενισχύσουν την αυτοσυγκέντρωση. Για αυτό:

  • Επιλέξτε ένα σταθερό μέρος για να διαβάζει το παιδί, αποφεύγοντας να αλλάζετε κάθε φορά σημείο. Ένα γραφείο ή ένα τραπέζι σε ήσυχο δωμάτιο είναι αυτό που χρειάζεται.
  • Έχετε όλα τα απαραίτητα σε σημείο άμεσης πρόσβασης. Το παιδί δεν πρέπει να σηκώνεται συνέχεια για να ψάχνει να βρει γόμες, χάρακες ή μολύβια. Επιλέξτε ένα μεγάλο κουτί, για να βοηθήσετε το παιδί να οργανώσει τα σχολικά είδη. Τοποθετήστε το κουτί στο σημείο που διαβάζει το παιδί. Είναι προτιμότερο να τα έχετε όλα μαζεμένα, ειδικά αν το παιδί είναι μικρό, γιατί, αν τα κατανείμετε σε πολλά και διαφορετικά συρτάρια, θα χάνει κάθε φορά πολύτιμο χρόνο. Μόλις τελειώνει τη μελέτη, συμφωνήστε να μαζεύει μέσα στο κουτί όλα τα σχολικά είδη.
  • Δώστε έμφαση στο φωτισμό. Το φως πρέπει να έρχεται από αριστερά για τα δεξιόχειρα παιδάκια και από τα δεξιά για τα αριστερόχειρα.
  • Η θερμοκρασία του δωματίου, στο οποίο διαβάζει το παιδί, πρέπει να είναι ιδανική-δηλαδή ούτε πολλή ζέστη ούτε πολύ κρύο.
  • Ελαχιστοποιήστε οτιδήποτε μπορεί να αποσπά την προσοχή του παιδιού. Μην έχετε ποτέ ανοιχτή τηλεόραση ή ραδιόφωνο στο χώρο που διαβάζει, ακόμα και σε άλλο δωμάτιο, εφόσον ακούγεται.
Βεβαιωθείτε ότι το παιδί.....
.... δεν είναι κουρασμένο και ότι έχει κοιμηθεί αρκετά, για αυτό αποφύγετε να παρατείνετε το διάβασμα μέχρι αργά.
....δεν θα μείνει πολύ ώρα νηστικό. Φροντίστε να κολατσίζει επιλέγοντας ενισχυτικά σνακ. Τα φρούτα εξασφαλίζουν πολλές βιταμίνες. Τα δημητριακά με γάλα ενισχύουν την πνευματική αντοχή, γιατί κρατούν τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα σταθερά. Μια ακόμα καλή επιλογή είναι και το αυγό, γιατί εμπεριέχει λιπαρά που βοηθούν τον εγκέφαλο να μεταβιβάζει γρήγορα τα μηνύματα.
....είναι ντυμένο άνετα. Δηλαδή έτσι ώστε ούτε να ζεσταίνεται αλλά ούτε και να κρυώνει, πράγμα που μπορεί να δυσκολέψει την ικανότητα συγκέντρωσης.

Οργανώστε και το χρόνο του
Οι ώρες μελέτης δεν πρέπει να είναι τυχαίες. Ένα βασικό μυστικό για αποδοτική μελέτη είναι το παιδί να μελετά καθημερινά τις ίδιες ώρες. Για αυτό είναι σημαντικό κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς να ακολουθεί καθημερινά ένα καθορισμένο πρόγραμμα με συγκεκριμένη ρουτίνα σε συγκεκριμένες ώρες. Ο χρόνος μελέτης πρέπει να είναι προσδιορισμένος ανάμεσα στις υπόλοιπες δραστηριότητες του παιδιού. Κάποια παιδιά μπορεί να χρειάζονται ξεκούραση ή ακόμα και να κοιμηθούν μόλις επιστρέψουν στο σπίτι και φάνε. Άλλα, αφού φάνε και ξεκουραστούν λίγο, θέλουν να ξεκινήσουν το διάβασμα αμέσως. Άλλα πάλι μπορεί να ξεκινήσουν με την ύλη που περιλαμβάνει γραφή και ασκήσεις, να κάνουν ένα μεγάλο διάλειμμα και να συνεχίσουν αργότερα με τα υπόλοιπα. Δώστε σημασία στις ανάγκες του παιδιού και δείτε πως αποδίδει καλύτερα.
  • Καθορίστε συγκεκριμένο χρόνο για μελέτη αποφασίζοντας ποιες ώρες (οι οποίες καλό είναι να είναι κάθε μέρα οι ίδιες) θα μελετά το παιδί.
  • Ρυθμίστε ένα χρονοδιάγραμμα και για τις υπόλοιπες δραστηριότητες. Ποιες ώρες θα παίζει, ποιες θα βλέπει τηλεόραση, τι ώρα θα τρώει, τι ώρα θα πηγαίνει για ύπνο κλπ.
  • Θεσπίστε συγκεκριμένους κανόνες που αφορούν στη μελέτη. Πχ δεν βλέπουμε τηλεόραση ή δεν πηγαίνουμε βόλτα, αν δεν τελειώσει πρώτα η μελέτη. Ή δεν βγάζει κανείς έξω παιχνίδια, αν δεν τελειώσουν πρώτα τα μαθήματα.
  • Μην υπερβάλλετε στη διάρκεια της μελέτης. Συνήθως μία ώρα έως τρεις (για τις μεγαλύτερες τάξεις) την ημέρα αρκούν.
  • Μην αφήνετε το παιδί να διαβάζει αργά το βράδυ, καθώς είναι κουρασμένο και η απόδοση του πέφτει. Η μελέτη είναι καλό να έχει ολοκληρωθεί μέχρι το απόγευμα.
Αυξήστε την αυτοπεποίθηση του, μειώστε το σχολικό στρες

1. Ξεκινήστε από τις δικές σας προσδοκίες. Παιδιά που ανησυχούν πολύ για την απόδοση τους καθρεφτίζουν την ανησυχία των γονιών τους.

2. Μην προσθέτετε περιττό στρες στη μελέτη, φοβίζοντας το παιδί. Η στάση σας για το σχολείο ή για συγκεκριμένα μαθήματα επηρεάζει το παιδί και μπορεί να δημιουργήσει προκαταλήψεις.

3. Μην ξεχνάτε να εκφράζετε το θαυμασμό σας για αυτά που ξέρει το παιδί αντί την αποδοκιμασία για όσα δεν ξέρει.

4. Μην αφήνετε το παιδί να το βάζει εύκολα κάτω. Αν δείτε ότι ζορίζεται, κάντε ένα διάλειμμα και καταπιαστείτε με τις ασκήσεις αργότερα.

5. Φροντίστε να το επιβραβεύετε κάθε φορά που τα καταφέρνει, δίνοντας έμφαση στην προσπάθεια και όχι στο αποτέλεσμα.

6. Κάντε μαζί πολλές επαναληπτικές ασκήσεις, αφού η εξάσκηση είναι ο σίγουρος δρόμος για να βελτιώσει τις επιδόσεις του.

7. Κάντε τη μικρή επιτυχία να μοιάζει με σπουδαία υπόθεση. Αν για παράδειγμα τα πήγε καλά στο διαγώνισμα, γιορτάστε το με μία έξοδο στον παιδότοπο ή με ένα αγαπημένο του γεύμα.

8. Αν κάπου δεν τα πήγε καλά, πχ στον έλεγχο ορθογραφίας, εξετάστε μαζί τα λάθη αποφεύγοντας τα σχόλια, τις αρνητικές ταμπέλες ή τη σύγκριση με το αδελφάκι και άλλους συμμαθητές.

9. Αφήστε το να αφιερώσει περισσότερο χρόνο σε κάποιο μάθημα που του αρέσει περισσότερο, αν το απολαμβάνει. Μπορεί αυτό να υποδεικνύει κάποια ιδιαίτερη κλίση.

10. Φροντίστε-όσο διάβασμα κι αν έχει το παιδί-να του μένει λίγος χρόνος για παιχνίδι ή για να ασχοληθεί με δραστηριότητες που το ευχαριστούν.

11. Βγείτε έξω μια βόλτα. Βοηθά να καθαρίσει το μυαλό του παιδιού και να φορτώσει τις μπαταρίες του.

Καλύψτε έξυπνα την ύλη
Εδώ πραγματικά ο ρόλος σας είναι πολύτιμος. Στόχος σας είναι να μάθει το παιδί να οργανώνει τη μελέτη του, αποφασίζοντας δηλαδή τι θα κάνει πρώτα και τι μετά και ποια ακριβώς βήματα θα ακολουθήσει με τη σειρά. Για αυτό:
  • Αγοράστε ένα τετράδιο σημειώσεων
Πείτε στο παιδί να σημειώνει κάθε μέρα όσο είναι στο σχολείο όλα όσα τους αναθέτει ο δάσκαλος ή η δασκάλα για την επόμενη μέρα. Έτσι όχι μόνο δεν κινδυνεύει να ξεχάσει τίποτα, αλλά αρχίζει να οργανώνει το πρόγραμμα μελέτης.
  • Ξεκινήστε πρώτα από τα γραπτά
Είναι ένας κανόνας που ισχύει από την πρώτη τάξη μέχρι και την έκτη. Σε πρώτη φάση, λοιπόν, το παιδί θα πρέπει να ολοκληρώσει κάθε είδους ασκήσεις και οτιδήποτε περιλαμβάνει γράψιμο.
  • Πρώτα τα δύσκολα και μετά τα εύκολα
Προσέξτε γιατί μερικά παιδάκια προτιμούν να αρχίζουν ανάποδα. Είναι λάθος να αφήνετε μαθήματα στα οποία δυσκολεύεται το παιδί-πχ μαθηματικά ή γλώσσα-για το τέλος, γιατί είστε και οι δύο κουρασμένοι.
  • Ξεκινήστε από τα πιο σημαντικά
Αν για παράδειγμα το παιδί έχει κάποιο διαγώνισμα ή έλεγχο ορθογραφίας την επόμενη μέρα, ξεκινήστε από αυτό. Ξεμπερδεύοντας με το βαρύ φορτίο, μετά τα υπόλοιπα φαίνονται εύκολα. Αφήνετε πάντα ευχάριστες δραστηριότητες-πχ σχεδιασμό χάρτη ή αναζήτηση πληροφοριών-για το τέλος.

Διάβασμα=Απόλαυση
Τα παιδιά πολύ συχνά συνδέουν το διάβασμα με αγγαρεία. Για αυτό είναι σημαντικό να ενθαρρύνετε το εξωσχολικό διάβασμα ως ευχάριστη απασχόληση. Ορίστε πως:
  • Επιτρέψτε το παιδί να κοιμηθεί μισή ώρα αργότερα, με τη συμφωνία ότι θα διαβάσει κάποιο εξωσχολικό βιβλίο που του αρέσει στο κρεβάτι.
  • Βοηθήστε το να φτιάξει τη δική του βιβλιοθήκη, ενθαρρύνοντας το να επιλέξει στο βιβλιοπωλείο βιβλία που του αρέσουν.
  • Γίνετε μέλη δανειστικής βιβλιοθήκης ή προτείνετε στο παιδί να ανταλλάσσει βιβλία με τους φίλους ή συμμαθητές του.
  • Καθιερώστε κάποιες ώρες μέσα στην εβδομάδα, όπου όλα τα μέλη της οικογένειας δεν θα κάνουν τίποτε άλλο παρά μόνο να διαβάζουν. Ο καθένας μπορεί να διαβάζει ότι θέλει, αρκεί να διαβάζει, πχ εφημερίδες, περιοδικά, κόμικς, βιβλία.
Έλεγχος, επανάληψη, διαγώνισμα: Βασικές οδηγίες
Ο τρόπος που "τσεκάρετε" το τι μαθαίνει ή καταλαβαίνει από το διάβασμα, η σωστή επανάληψη και εμπέδωση της ύλης, η προετοιμασία για τα διαγωνίσματα που συνήθως γεμίζει με άγχος τα μικρά μας στηρίζονται σε απλές τεχνικές που δεν είναι δύσκολο να εφαρμόσετε.

1. Ο καθιερωμένος έλεγχος
Όταν φτάσει η ώρα της ημέρας που ελέγχετε τι ακριβώς έμαθε τόση ώρα που καθόταν με το βιβλίο ανοιχτό, να θυμάστε:
  • Όταν ακούτε το παιδί, αποφύγετε να κάνετε οτιδήποτε άλλο, φροντίζοντας να το κοιτάζετε στο πρόσωπο, καθώς το ακούτε.
  • Αν δεν μιλάει αρκετά δυνατά ή καθαρά, διακόψτε το και πείτε του ότι δεν το ακούτε.
  • Αν κάνει λάθη, αποφύγετε να κάνετε αρνητικά σχόλια. Αντίθετα, τονίστε την ανάγκη για επανάληψη.
  • Όταν τελειώσει, αφιερώστε χρόνο για να μιλήσετε για το θέμα του μαθήματος. Κάντε σχετικές ερωτήσεις (όχι με ύφος ανακριτικό αλλά με τρόπο που δείχνει ενδιαφέρον) και ενθαρρύνετε το παιδί να σας εξηγήσει αντί να του εξηγείτε. Με αυτόν τον τρόπο ενεργοποιείται η σκέψη του.
2. Επανάληψη
Είναι σημαντική, αρκεί να μην ξεχνάτε ποια είναι η ουσία της επανάληψης. Στόχος σας δεν πρέπει να είναι ο αυστηρός έλεγχος των επιδόσεων του παιδιού. Η επανάληψη είναι μια ευκαιρία να εμπεδώσει και να βελτιώσει τις γνώσεις του και να καλύψει τυχόν κενά.
  • Πριν το τέλος της ημέρας: Μην αφήνετε την επανάληψη για αργά το βράδυ, που είστε όλοι κουρασμένοι και η απόδοση είναι μειωμένη. Η επανάληψη μπορεί να γίνει μετά από ένα μεγάλο διάλειμμα, αλλά όχι μετά το βραδινό φαγητό ή λίγο πριν το βραδινό ύπνο.
  • Τμηματική επανάληψη δύο με τρεις φορές μέσα στην ημέρα είναι προτιμότερη από μια ολική επανάληψη. Έτσι το παιδί νιώθει ότι θα έχει κι άλλη ευκαιρία να διορθώσει τα λάθη του.
  • Επιλεκτική επανάληψη: Είναι προτιμότερη από μια ολική επανάληψη μόνο στα σημεία όπου χρειάζεται περισσότερη ενίσχυση.
  • Πρωινή επανάληψη: Μπορεί να αποδειχτεί εξαιρετικά ευεργετική για τις επιδόσεις του παιδιού-πχ μια ματιά στις λέξεις για την ορθογραφία πριν αναχωρήσετε για το σχολείο-, γιατί το μυαλό είναι καθαρό και αποθηκεύει με επάρκεια. Αποφύγετε σε κάθε περίπτωση τον έλεγχο επιδόσεων, γιατί μπορεί το μικρούλι να αγχωθεί. Αφήστε απλώς το παιδί να διαβάσει κάποια σημαντικά σημεία από την ύλη.
  • Οπτικές υπενθυμίσεις: Το σπίτι μπορεί να γίνει ένα περιβάλλον που ενισχύει τη γνώση. Μπορείτε να φτιάξετε διάφορα πινακάκια, όπου θα αναγράφονται για παράδειγμα κάποιοι δύσκολοι συνδυασμοί στην προπαίδεια ή γραμματικοί κανόνες ή λέξεις που συνήθως κάνει λάθος το παιδί ή σημαντικές ιστορικές ημερομηνίες (για τις μεγαλύτερες τάξεις) και να τις κολλήσετε σε σημεία όπως στην ντουλάπα του, στο γραφείο του, στο ψυγείο κλπ. Έτσι η επανάληψη επιβάλλεται διακριτικά μέσα από αυτές τις ορατές υπενθυμίσεις.

3. Τα "κόλπα" του διαγωνίσματος
Δεν αρκεί το παιδί να έχει διαβάσει καλά. Το διαγώνισμα είναι μια διαδικασία που απαιτεί κυρίως ψυχραιμία και καλή οργάνωση την επίμαχη στιγμή. Εκπαιδεύστε το σωστά στο μηχανισμό γραπτών εξετάσεων δίνοντας τις εξής συμβουλές:
  • Να μην ξεκινά να γράφει, αν δεν διαβάσει πρώτα όλο το διαγώνισμα. Έτσι θα είναι προετοιμασμένο για το τι ακριβώς το περιμένει.
  • Να διαβάζει πολύ προσεχτικά τις ερωτήσεις. Ιδιαίτερα στην περίπτωση αντιστοίχησης, πολλαπλής επιλογής ή συνδυασμού να προσέχει λέξεις που μπορεί να αλλάξουν τη σημασία της ερώτησης.
  • Να ζητά αμέσως βοήθεια ή διευκρινήσεις. Αν οι οδηγίες δεν είναι ξεκάθαρες ή δεν καταλαβαίνει κάτι, δεν πρέπει να φοβάται να ζητήσει από το δάσκαλο του επεξήγηση.
  • Να απαντάει πρώτα στις πιο εύκολες ερωτήσεις. Έτσι θα εξοικονομήσει περισσότερο χρόνο για να αφιερώσει στα πιο δύσκολα ερωτήματα.
  • Να βάζει κουκίδες με μολύβι αριστερά από τις ερωτήσεις που χρειάζεται να ξαναδεί. Έτσι, αν του περισσέψει χρόνος στο τέλος, θα μπορεί να επιστρέψει στα σημεία για τα οποία δεν είναι απόλυτα βέβαιο για τις απαντήσεις του και να το ξανασκεφτεί.
  • Να μη δίνει την κόλλα του όταν τελειώνει, αν δεν την έχει επανεξετάσει. Όσο σίγουρο κι αν είναι, εφόσον περισσεύει χρόνος, είναι καλό να ελέγχει τις απαντήσεις του για πιθανά λάθη ή παραλήψεις.
Tips για μια αποτελεσματική μελέτη
Μετά τις παραπάνω γενικές οδηγίες, ας δούμε και μερικούς άλλους συγκεκριμένους τρόπους που μπορούν να κάνουν αποδοτικότερο το διάβασμα για το σχολείο. Ιδού, λοιπόν:
  • Ορατές επισημάνσεις. Δείξτε στο παιδί πως να τονίζει τα σημαντικά σημεία της ύλης στα βιβλία ή στις σημειώσεις του με χρωματιστούς μαρκαδόρους, είτε με υπογραμμίσεις, είτε με κύκλους και παραλληλόγραμμα ή βάζοντας χρωματιστά χαρτάκια υπενθυμίσεων ή συνδετήρες στις ανάλογες σελίδες.
  • Όταν διαβάζει κάτι να αφιερώνει χρόνο για να το σκεφτεί. Ειδικά σε μαθήματα που χρειάζεται να αποστηθίσει, είναι σημαντικό να το προτρέψετε να κατανοεί πρώτα το περιεχόμενο. Αν δυσκολεύεται να καταλάβει κάτι, εξηγήστε του το νόημα και προτρέψτε του μετά να σας πει τι κατάλαβε με δικά του λόγια.
  • Τμηματική μελέτη της ύλης. Αν το μάθημα που πρέπει να μάθει είναι μια σελίδα, εξηγήστε του πως να αφομοιώσει την ύλη τμηματικά. Δηλαδή, μαθαίνοντας πρώτα την πρώτη παράγραφο και προχωρώντας μετά στην επόμενη.
  • Μη διαβάζετε ποτέ το παρακάτω. Είναι μια παγίδα στην οποία πέφτουν πολλοί γονείς. Αν το παιδί έχει διαβάσει το παρακάτω, είναι πολύ πιθανό να μην προσέχει την ώρα του μαθήματος την επόμενη μέρα, με αποτέλεσμα να μην εμπεδώσει το βασικό νόημα του μαθήματος και να μην προσέξει τα σημεία στα οποία ο δάσκαλος θα δώσει έμφαση.
Το παιχνίδι με τα πέντε δάχτυλα
Για εξάσκηση στην ανάγνωση και το λεξιλόγιο, καθιερώστε το παιχνίδι με τα πέντε δάχτυλα. Βάλτε το παιδάκι να διαβάσει φωναχτά μια σελίδα από ένα παιδικό βιβλίο που του έχετε αγοράσει, το οποίο ενδείκνυται για την ηλικία του. Πείτε του κρατώντας τη γροθιά σφιχτά να σηκώνει ένα δάχτυλο κάθε φορά που συναντά μια άγνωστη λέξη. Αν σηκώσει πέντε δάχτυλα πριν τελειώσει τη σελίδα, τότε το επίπεδο του βιβλίου είναι μάλλον προχωρημένο για την ηλικία του. Ακόμα κι έτσι, όμως, πρόκειται για ένα διασκεδαστικό παιχνίδι που βοηθά το παιδί να εξασκηθεί στις αναγνωστικές του ικανότητες, ενώ παράλληλα μπορείτε να του εξηγήσετε τις άγνωστες λέξεις, πράγμα που θα του δώσει την ευκαιρία να εμπλουτίσει το λεξιλόγιο του.


Γνώσεις... σ' εφαρμογή
Το παιδί αγαπά τη γνώση, όταν βλέπει τον πρακτικό της χαρακτήρα. Ορίστε μερικοί εύκολοι τρόποι για να ενισχύσετε τη διαδικασία μάθησης και να κάνετε μια διακριτική επανάληψη των όσων μαθαίνει το παιδί.
  • Αφήστε το παιδί να υπολογίζει τα ρέστα, κάθε φορά που δίνετε χρήματα για να αγοράσετε κάτι. Αν τα υπολογίσει σωστά, συμφωνήστε ότι θα κρατήσει τα ρέστα (ή μέρος από αυτά, αν το ποσό είναι μεγάλο).
  • Παροτρύνετε το παιδί να κάνει συλλογές. Δεν έχει σημασία τι συλλέγει-αυτοκόλλητα, φύλλα, νομίσματα, γραμματόσημα-όσο ότι η διαδικασία της συλλογής το ενθαρρύνει να μάθει να οργανώνει και να ταξινομεί δεξιότητες χρήσιμες και στη μελέτη.
  • Ενισχύστε τη μαθηματική σκέψη, ενθαρρύνοντας τους υπολογισμούς. Συνηθίστε να του λέτε συχνά μέσα στη μέρα: Πόσο λες ότι θα δώσουμε για αυτή τη σακούλα με τα πορτοκάλια; Πόση ώρα θα κάνουμε να φτάσουμε στο σπίτι της γιαγιάς; Πόσα γραμμάρια ζάχαρη χρειάζεται να βάλουμε στο κέικ; Χρησιμοποιήστε ρολόι, ζυγαριές, μεζούρες, χάρτες.
  • Προσεγγίστε τη γεωγραφία μέσα από την αγορά. Μπορείτε για παράδειγμα, να εξετάζετε από που προέρχονται διάφορα πράγματα του σπιτιού ελέγχοντας το καθιερωμένο "made in". Για παράδειγμα: Η αριθμομηχανή είναι από την Κίνα. Αυτές οι κόκκινες πιπεριές είναι από τη Φλώρινα.
  • Διεγείρετε την περιέργεια του παιδιού μιλώντας για τις διαδικασίες επεξεργασίας. Μιλήστε για το πως φτιάχνεται το ψωμί, ξεκινώντας από τη σπορά του σιταριού. Εξηγήστε τι σημαίνει όταν η ετικέτα στην μπλούζα αναγράφει ότι είναι βαμβακερό και πως το βαμβάκι γίνεται νήμα και μετά ρούχα.
  • Βοηθήστε το να καταλάβει ότι το γράψιμο είναι χρήσιμο. Μπορείτε να βάλετε να γράψει ένα σημείωμα στον μπαμπά, αν πρόκειται να βγείτε έξω. Ή να φτιάξει το ίδιο τη λίστα με τα σχολικά ψώνια που χρειάζεται. Ή να γράψει τα ονόματα των παιδιών που θέλει να προσκαλέσει στο πάρτι του ή ακόμα και τις προσκλήσεις που θα μοιράσει.
  • Επιδιώξτε να παρακολουθείτε μαζί τηλεόραση. Κάντε ερωτήσεις στο παιδί για το θέμα και τη δομή του θέματος. Σχολιάστε ή ζητήστε του να κάνει προβλέψεις για το τι θα συμβεί στην ταινία. Αυτό κάνει την τηλεόραση μια δραστήρια μαθησιακή εμπειρία.
  • Παροτρύνετε το παιδί να ασχοληθεί με την κηπουρική. Πάρτε μια μακρόστενη γλάστρα και φυτέψτε διαφορετικούς σπόρους (ακόμα και όσπρια). Ποτίζοντας το παιδί τους σπόρους, θα μπορεί παράλληλα να παρατηρεί τον κύκλο των φυτών, αποκτώντας εμπειρική γνώση της φυσικής ιστορίας.
Πηγή: περιοδικό "Το παιδί μου κι εγώ"


10 Απρ 2012

Το κυνηγάτε για να πλύνει τα δόντια του, "σκούζει" όταν πάτε να το λούσετε, γίνεται "Ιράκ" στο σπίτι για να κλείσει την τηλεόραση. Είναι δυνατό να γίνονται όλα αυτά πιο απλά, ήρεμα και "αναίμακτα";

Πως θα γίνει να πλένει τα δόντια του καλά;

ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΕΤΕ:


  • Ζητήστε από το παιδί σας να δείξει στο αγαπημένο του παιχνίδι πως να βουρτσίζει τα δόντια του. Για παράδειγμα, ο κύριος Αρκούδος μπορεί να πει: "Θέλει να πλύνει τα δόντια μου, αλλά όχι ξέρει πως!", βουρτσίστε τα δόντια του παιδιού σας σαν να κάνετε επίδειξη στο παιχνίδι και μετά αφήστε το να πλύνει τα δόντια του κυρίου Αρκούδου.
  • Αντί να το λέτε "βούρτσισμα των δοντιών", πείτε το "βάψιμο των δοντιών". Ρωτήστε το μικρό σας τι χρώμα θέλει να είναι τα δόντια του και προσποιηθείτε ότι τα βάφετε καθώς τα πλένετε.
  • Μην την ονομάζετε "οδοντόκρεμα", αλλά "μαγική κρέμα ευχών", και πείτε στο παιδί σας ότι μπορεί να κάνει μια ευχή μόνο όταν τελειώσει το βούρτσισμα.
ΤΙ ΝΑ ΠΕΙΤΕ:
  • "Θέλεις να βουρτσίσω εγώ τα δόντια σου ή θέλεις να ξεκινήσεις εσύ και να τελειώσω εγώ;"
  • "Θέλεις να κάνουμε αγώνες; Νικητής είναι αυτός που θα βουρτσίζει τα δόντια του για περισσότερη ώρα".
  • "Θέλεις να ξεκινήσω με τα πάνω ή με τα κάτω δόντια;"
Πως θα μάθει να μοιράζεται πράγματα;

ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΕΤΕ:
  • Όταν είναι δυνατό, να έχετε πολλά πράγματα (δύο ίδια αυτοκίνητα, δύο στυλό, δύο φύλλα χαρτιού, δύο κούκλες), ώστε να μπορείτε να δώσετε ένα αντικείμενο και σε κάποιο άλλο άτομο.
  • Κάθε φορά που το παιδί σας μοιράζεται κάτι, επιβραβεύστε τη συμπεριφορά του λέγοντας του μπράβο, μπράβο και μπράβο. Αν και γνωρίζει ότι αυτή είναι η αναμενόμενη συμπεριφορά, θα πρέπει να αισθάνεται καλά όταν το κάνει.
  • Πριν συναντήσει κάποιο φίλο του, ζητήστε του να διαλέξει ένα-δύο παιχνίδια που του είναι δύσκολο να τα μοιραστεί και σεβαστείτε την απόφαση του. Φυλάξτε τα σε μια ντουλάπα και διαβεβαιώστε το ότι δε θα μπορεί να τα φτάσει ο φίλος του. Αυτό όμως σημαίνει ότι πρέπει να μοιραστεί τα υπόλοιπα παιχνίδια.
ΤΙ ΝΑ ΠΕΙΤΕ:
  • Τα παιδιά καταλαβαίνουν πολύ εύκολα την έννοια της σειράς. "Πρώτα θα παίξει η Χλόη με την κιθάρα και μετά εσύ". Να θέτετε σε κάθε παιδί χρονικά όρια με το κάθε παιχνίδι.
  • "Ώρα να ανταλλάξετε παιχνίδια για λίγο! Μπορείς να παίξεις με το μαγικό ραβδί τώρα και ο Αχιλλέας με το πυροσβεστικό."
  • "Να παίξει ο φίλος σου με τα τουβλάκια πρώτα ή με τα αρκουδάκια;"
Πως θα συνηθίσει την μπέιμπι σίτερ;

ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΕΤΕ:
  • Μεταφέρετε την εμπειρία φίλων του για το πόσο ωραία περνάνε με την κοπέλα που τους προσέχει στο σπίτι.
  • Φροντίστε να ξέρει το παιδί σας ποιος πρόκειται να το προσέξει. Το ιδανικό είναι να περάσει το μικρό σας λίγο χρόνο με την μπέιμπι σίτερ πριν ξεκινήσει η "συνεργασία" τους.
  • Βάλτε όλα όσα χρειάζεστε (κλειδιά, πορτοφόλι, το σάκο γυμναστικής) κοντά στην πόρτα ή μέσα στο αυτοκίνητο νωρίτερα από την ώρα που πρέπει να φύγετε, για να ξεφύγετε γρήγορα.
  • Φιλήστε και αποχαιρετίστε το παιδί σας θερμά, αλλά σύντομα και αποφασιστικά. Υπενθυμίστε του ότι θα επιστρέψετε σύντομα και ευχηθείτε του να περάσει καλά.
ΤΙ ΝΑ ΠΕΙΤΕ:
  • Πείτε του ακριβώς τι πρόκειται να κάνει με την μπέιμπι σίτερ.: "Μετά το βραδινό, η Πένυ θα σου διαβάσει ένα παραμύθι, θα σε βοηθήσει να βουρτσίσεις τα δόντια σου, θα σου πει ένα τραγούδι και θα σε βάλει για ύπνο."
  • "Θα έρθει απόψε η Πένυ για βραδινό, για αυτό διάλεξε κάτι ωραίο για να φάτε. Τι θέλεις;"
  • "Ο μπαμπάς και εγώ θα πάμε να φάμε έξω απόψε, αλλά έχουμε χρόνο να σου διαβάσουμε ένα βιβλίο ή να παίξουμε ένα παιχνίδι πριν φύγουμε. Τι προτιμάς να κάνουμε;"

Πως θα το κάνω να κλείσει επιτέλους την τηλεόραση;

ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΕΤΕ:
  • Θέστε ένα χρονικό όριο πριν συνεχίσει να βλέπει τηλεόραση. Βάλτε το χρονοδιακόπτη για να είναι τα πράγματα ξεκάθαρα ή πείτε του "Μπορείς να δεις μόνο μία εκπομπή, όχι άλλη".
  • Επιτρέψτε του να επιλέξει ένα μόνο DVD ή βίντεο για να δει.
  • Μην αφήνετε το μικρός σας να τρώει βλέποντας τηλεόραση. Έτσι, συνδέει το φαγητό με την τηλεόραση και θα είναι πολύ δύσκολο να σταματήσει αυτή τη συνήθεια.
  • Όταν είναι δυνατό, πείτε στο παιδί σας ότι του αναθέτετε την ευθύνη για το κλείσιμο της τηλεόρασης. Θεωρήστε το "μεγάλο παιδί". Απλώς μην του δείξετε πως ανοίγει η συσκευή. Ανταμείψτε το αν την κλείσει μόνο του.
  • Δώστε οι ίδιοι το καλό παράδειγμα και προσπαθήστε να μην έχετε την τηλεόραση ανοιχτή όλη την ημέρα.
ΤΙ ΝΑ ΠΕΙΤΕ:
  • "Θέλεις να κλείσω εγώ την τηλεόραση ή εσύ;"
  • "Θέλεις να τσιμπήσεις κάτι ή να παίξεις με τα παιχνίδια σου όταν τελειώσει η εκπομπή;"
  • "Πρέπει να κλείσουμε την τηλεόραση μόλις μετρήσουμε μέχρι το δέκα-να μετρήσω εγώ ή εσύ;"
Πως θα με αφήσει να του λούσω τα μαλλιά;

ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΕΤΕ:
  • Μάθετε στο παιδί σας να κρατάει μια πετσέτα σφιχτά στο πρόσωπο του (με τα χέρια στους κροτάφους) για να μην μπαίνει νερό στα μάτια του όταν ξεπλένετε τα μαλλιά του.
  • Παίξτε "αγαλματάκια": κρατήστε έναν καθρέφτη στο χέρι σας, για να δείξετε στο παιδί πως είναι τα μαλλιά του με το σαμπουάν. Κάντε διάφορα σχέδια στα μαλλιά του, όπως κερατάκια, πανκ ή ότι άλλο σας αρέσει και, παράλληλα, κάντε αστείες γκριμάτσες. Μετά, αφήστε το παιδί να δοκιμάσει και το ίδιο.
  • Παίξτε το παιχνίδι "Πόσο γρήγορα μπορούμε να λούσουμε τα μαλλιά μας". Ο ανταγωνισμός αποτελεί ένα κίνητρο για τα παιδιά, τα οποία με αυτή τη μέθοδο πείθονται εύκολα να κάνουν πράγματα που προηγουμένως αρνούνταν. Με αυτόν τον τρόπο, πριν το καταλάβετε, τα μαλλιά τους θα είναι καθαρά. Μετρήστε δυνατά και καταγράψτε το χρόνο του, για να προσπαθήσει να "σπάσει το ρεκόρ" του την επόμενη φορά.
  • Δώστε επιλογές: Ρωτήστε το παιδί ποιο από τα δύο (που εσείς έχετε προεπιλέξει) σαμπουάν προτιμάει. "Θέλεις να λουστείς μόνη σου ή θέλεις να το κάνω εγώ;", "Θέλεις να βάλεις μια πετσέτα στο πρόσωπο σου ή απλά να κλείσεις τα μάτια σου όταν ξεπλένω τα μαλλιά σου;".
  • Δώστε του τον έλεγχο της κατάστασης: επιτρέψτε του να βάλει σαμπουάν στο χέρι του και βοηθήστε το στη συνέχεια να λουστεί.
ΤΙ ΝΑ ΠΕΙΤΕ:
  • Να μην πείτε "είναι ώρα να λουστούμε", αλλά "είναι ώρα να κάνουμε spa". Εξηγήστε στο παιδί σας την έννοια του spa, διανθίστε την κατάλληλα-ανάλογα με την ηλικία του-και υποκριθείτε ότι πηγαίνετε στο spa. Να συμπεριφέρεστε στο παιδί σας σαν να είναι πελάτης. Ρωτήστε τι ώρα είναι το ραντεβού του και δείξτε του το δρόμο για τη μπανιέρα. Υιοθετήστε μια αστεία προφορά και κάντε το να γελάσει με αυτή τη διαδικασία.

Πως μπορώ να το βοηθήσω να παίξει μόνο του;

ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΕΤΕ:
  • Αρχικά, θα πρέπει να αφιερώσετε κάποιο χρόνο (μια σειρά από απογεύματα) για να μάθετε στο παιδί σας πως να στήνει ένα παιχνίδι για να παίζει. Μπορείτε να του δώσετε κάποιες ιδέες όπως πως παίζουμε "σπιτάκια" ή "κουμπάρες", πως παίζουμε τρενάκια και αυτοκινητάκια, ψώνια στο σουπερ μάρκετ κλπ.
  • Αγοράστε στο παιδί παιχνίδια σε θεματικές ενότητες: για παράδειγμα, ταμειακή μηχανή, καρότσι για ψώνια και ψεύτικα φρούτα, λαχανικά και φαγώσιμα, και δείξτε του πως να οργανώσει το παιχνίδι του σαν να πηγαίνει για ψώνια.
  • Κάθε φορά που το παιδί σας παίζει μόνο του, ακόμα και για λίγα λεπτά, τονίστε το γεγονός ότι κάνει κάτι σημαντικό κι ότι είναι μεγάλο πια.
  • Στήστε μια περιοχή για τη δοκιμασία των παιχνιδιών με πέντε δέκα παιχνίδια. Ζητήστε από το παιδί σας να παίξει με όλα τα παιχνίδια και να αποφασίσει ποιο του αρέσει περισσότερο.
  • Βάλτε μια σκηνή ή ένα καταφύγιο στο παιδικό δωμάτιο. Στα παιδιά αρέσει να σέρνονται μέσα και έξω από πράγματα και η φύση του καταφυγίου είναι τέτοια που δε θα καταλάβει ότι παίζει χωρίς εσάς. Βάλτε μέσα πολλά παιχνίδια και βιβλία και δώστε του ένα φακό για να κάνει την εξερεύνηση του πιο εύκολα.
  • Προσφέρετε του δημιουργικά παιχνίδια: μπογιές διαφόρων ειδών, χαρτιά, ένα καβαλέτο, πλαστελίνη και παρόμοια υλικά ανάλογα με την ηλικία του παιδιού.
ΤΙ ΝΑ ΠΕΙΤΕ:
  • Δώστε στο παιδί σας ένα συγκεκριμένο στόχο για να επιτύχει, κάτι που θα το απασχολήσει για αρκετή ώρα: "Μπορείς να μου φτιάξεις ένα κάστρο; Θέλω να δω πόσο ψηλό θα το κάνεις" ή "Θα ζωγραφίσεις κάτι για τη γιαγιά;"
  • "Γιατί δε μαθαίνεις στον αδερφό/στην αδερφή σου (ή στις κούκλες σου/στα στρατιωτάκια σου) πως παίζεται.....;"
  • "Πρέπει να παίξεις για λίγο μόνος σου. Θέλεις να σου βάλω τα παιχνίδια σου στο τραπέζι ή στο πάτωμα;"
Πηγή: περιοδικό "Το παιδί μου κι εγώ"